Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្និ​ទេព» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្និ​ទេព


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ទេវតា​ឈ្មោះ​អគ្និ (តាម​លទ្ធិ​ព្រាហ្មណ៍)។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្និ​ទិស» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្និ​ទិស


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (សំ. –ទិឝ) ទិស​នៃ​អគ្និ​ទេព (ទិស​អាគ្នេយ៍)។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្និ​ជ្វាលា» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្និ​ជ្វាលា


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ដូច​គ្នា​នឹង អគ្គិជ្ជាលា (ម. ព. នេះ​ក្នុង​ពាក្យ អគ្គិ)។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្និ​ក្រីឌា» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្និ​ក្រីឌា


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ដូច​គ្នា​នឹង អគ្គិ​កីឡា (ម. ព. នេះ​ក្នុង​ពាក្យ អគ្គិ)។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្និ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្និ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( សំ.; បា. អគ្គិ ) ភ្លើង ( ប្រើក្លាយជា អគ្នី ក៏មាន ) ។ អគ្និក្រីឌា ដូចគ្នានឹង អគ្គិកីឡា ( ម. ព. នេះក្នុងពាក្យ អគ្គិ ) ។ អគ្និជ្វាលា ដូចគ្នានឹងអគ្គិជ្ជាលា ( ម. ព. នេះក្នុងពាក្យ អគ្គិ ) ។ អគ្និទិស ( សំ. —ទិឝ ) ទិសនៃអគ្និទេព ( ទិសអាគ្នេយ៍ ) ។ អគ្និទេព ទេវតាឈ្មោះអគ្និ ( តាមលទ្ធិព្រាហ្មណ៍ ) ។ អគ្និប្រស្ត្រ ( —ប្រ័ស ) ថ្មដែកភ្លើង ។ អគ្និមណី ( —មៈនី; សំ. —មណិ ) កែវកើតពន្លឺភ្លើង; កែវមណីជោតិរស ( សន្មតប្រើតាមសម័យនិយម, ហៅកែវអំពូលអគ្គិសនីឬកែវឆ្លុះ ( ពិល ) ថា អគ្និមណី ឬ អគ្គិមណី ក៏គួរ ) ។ អគ្និវាណ កូនសរដែលក្ដៅឬភ្លឺព្រោងដូចជាភ្លើង; គ្រាប់កំាភ្លើងដែលបែកផ្ទុះចេញជាភ្លើង ( ហៅគ្រាប់ផ្ទុះឬគ្រាប់បែកក្នុង សម័យបច្ចុប្បន្នថា អគ្និវាណ ក៏គួរ ) ។ អគ្និសិខា ( សំ. —ឝិខ, ឝិខា ) ដូចគ្នានឹង អគ្គិសិខា ( មើលក្នុងពាក្យ អគ្គិ ) ។ អគ្និហោត្រ ការសាចទឹកដោះថ្លាបូជាភ្លើង; វត្ថុដ៏ឧត្តមសម្រាប់បូជាភ្លើង ( តាមលទ្ធិព្រហ្មណ៍ )។ល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្នន្យ័ស្ត្រ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្នន្យ័ស្ត្រ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( សំ. < អគ្និ “ភ្លើង” + អន្យ “ដទៃ” + អស្ត្រ “អាវុធ” ) កាំភ្លើង ។ សម្រាប់ប្រើតែក្នុងកាព្យ តាមដោយពួកកវីត្រូវការប្រើ។
ឧទាហរណ៍៖ ដូចជាកាព្យថា រីអគ្នន្យ័ស្ត្រ ជាគ្រឿងប្រើប្រាស់ សម្រាប់ការពារ ស្រុកទេសខ្លួនប្រាណ កើតមានដោយសារ ពួកជនបរិវារ រដ្ឋរាជ្យផ្ដួចផ្ដើម ។ ប្រសិនបើមនុស្ស ទាំងស្រីទាំងប្រុស មានចិត្តជោកសើម ដោយទឹកមេត្តា រាល់តែដង្ហើម អ្នកណានឹងផ្ដើម បង្កើតធ្វើអ្វី ។ អគ្នន្យ័ស្ត្រមាន ព្រោះក្ដីឈ្លានពាន នៃជនប្រុសស្រី ដែលដាច់មេត្តា ករុណាពិសី នៅនាលោកីយ៍ ទើបមានគ្រឿងនេះ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្នន្យុត្បាត» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្នន្យុត្បាត


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( សំ. < អគ្និ “ភ្លើង” + អន្យ “ដទៃ” + ឧត្បាត “ការធ្លាក់ចុះ” ) ភ្លើងដែលធ្លាក់ចុះពីអាកាស; ថ្មអាចម៍ផ្កាយ, ឧក្កាបាត, កេតុធ្លាក់ ( បារ. Aérolithe ) ។ ព. កា. សម្រាប់កវីប្រើតាមត្រូវការ អគ្នន្យុត្បាត យូរៗឃ្លាតៗ កើតមានម្ដងៗ ចាស់ទុំប្រាប់ថា គួរអស់ជនផង កុំភ័យកុំផ្សង ព្រោះធម្មតាទេ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្ឃ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្ឃ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ( បា.; សំ. អឃ៌ ឬ អរ្ឃិយ ) ដែលមានតម្លៃ ។ អគ្ឃភណ្ឌ ឬ អគ្ឃិយ— របស់មានតម្លៃ ។ អគ្ឃវត្ថុ ឬ អគ្ឃិយ— វត្ថុមានតម្លៃ ។ អគ្ឃវាចា ឬ —វាទ សម្ដីមានតម្លៃឬពាក្យថ្លៃ ។ អគ្ឃវាទី អ្នកដែលពេញចិត្តនិយាយតែពាក្យមានតម្លៃ ( បើស្ត្រីជា អគ្ឃវាទិនី )។ល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គ​សេនាបតី» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គ​សេនាបតី


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា សេនាបតី​ធំ​បណ្តាច់។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គ​សាវ័ក ឬ អគ្រ​សាវ័ក» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គ​សាវ័ក ឬ អគ្រ​សាវ័ក


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា សាវ័ក​ធំ; បើ​ស្ត្រី​ជា។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គ​សាវិកា ឬ អគ្រ​ស្រាវិកា» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គ​សាវិកា ឬ អគ្រ​ស្រាវិកា


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (ម. ព. សាវក ឬ សាវ័ក ផង)។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គ​វាចា ឬ អគ្រ​សព្ទ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គ​វាចា ឬ អគ្រ​សព្ទ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ពាក្យ​ខ្ពស់។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គ​លេខាធិការ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គ​លេខាធិការ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា លេខាធិការ​ធំ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គ​រាជទូត» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គ​រាជទូត


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា រាជ​ទូត​ធំ, រាជ​ទូត​ចម្បង។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គ​រាជ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គ​រាជ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ព្រះ​រាជា​ជា​ធំ​ចម្បង, អធិរាជ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គ​យោធី ឬ អគ្រ​យោធិន» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គ​យោធី ឬ អគ្រ​យោធិន


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា សេនា​ប្រមុខ, ស្តេច​សឹក។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គ​យាន ឬ អគ្រ-» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គ​យាន ឬ អគ្រ-


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា យាន​ប្រសើរ​បំផុត។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គ​មហេសី ឬ អគ្រ–» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គ​មហេសី ឬ អគ្រ–


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា មហេសី​ធំ​ចម្បង។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គ​មហា​មាត្យ, អគ្គ​មហា​សេនា ឬ អគ្គ​មហា​សេនាបតី, អគ្គ​មហា​សេនាធិបតី» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គ​មហា​មាត្យ, អគ្គ​មហា​សេនា ឬ អគ្គ​មហា​សេនាបតី, អគ្គ​មហា​សេនាធិបតី


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា អធិបតី​នៃ​សេនាបតី។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គ​មហា​បណ្ឌិត» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គ​មហា​បណ្ឌិត


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា មហា​បណ្ឌិត​ថ្នាក់​ខ្ពស់។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គ​មន្រ្តី ឬ អគ្រ–» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គ​មន្រ្តី ឬ អគ្រ–


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា មន្រ្តី​ផុត​លេខ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គ​ភោជន ឬ អគ្រ–» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គ​ភោជន ឬ អគ្រ–


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ភោជន​មាន​តម្លៃ; ភោជន​ថ្មោង។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គ​ភូមិ ឬ អគ្រ–» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គ​ភូមិ ឬ អគ្រ–


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ថ្នាក់​ខ្ពស់, ជាន់​ខ្ពស់។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គ​បុគ្គល» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គ​បុគ្គល


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា បុគ្គល​ថ្នាក់​ខ្ពស់។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គ​បណ្ឌិត ឬ អគ្រ–» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គ​បណ្ឌិត ឬ អគ្រ–


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា បណ្ឌិត​ខ្ពង់ខ្ពស់, អ្នក​ប្រាជ្ញ​ថ្នាក់​ខ្ពស់។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គ​ទេសាភិបាល» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គ​ទេសាភិបាល


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ឋានន្តរ​មន្រ្តី​ជាន់​ខ្ពស់​ដែល​រដ្ឋាភិបាល​នៃ​ប្រទេស​មហា​អំណាច​ណា​មួយ ចាត់​តាំង​ឲ្យ​ទៅ​ត្រួតត្រា​ស្រុក​ចំណុះ ដូច​យ៉ាង​មន្រ្តី​បារាំង​ដែល​ត្រួតត្រា​ឥណ្ឌូចិន ក្នុង​សម័យ​មុន​ឯករាជ្យ​ជាដើម (បារ. Gouverneur Général)។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គ​ទាន ឬ អគ្រ–» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គ​ទាន ឬ អគ្រ–


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ទាន​ដ៏​ប្រសើរ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គ​ទក្ខិណេយ្យ​បុគ្គល» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គ​ទក្ខិណេយ្យ​បុគ្គល


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ទក្ខិណេយ្យ​បុគ្គល​ខ្ពង់ខ្ពស់ (ព្រះ​ពុទ្ធ, ព្រះ​បច្ចេក​ពុទ្ធ, ព្រះ​អរហន្ត)។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គ​ជាយា ឬ អគ្រ–» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គ​ជាយា ឬ អគ្រ–


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (រ. ស.) ភរិយា​ធំ​ចម្បង (អគ្គ​មហេសី ឬ​រាជ​មហេសី)។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គេហវ័ន» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គេហវ័ន


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការលើកទៅមុខនូវចំនួនសរុប ឬសេចក្តីនៅទំព័រមួយខាងមុខ ឬចំនួនមួយដែលលើកទៅបញ្ចូលខាងមុខ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គិ​សិខា» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គិ​សិខា


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា អណ្ដាត​ភ្លើង; គោម, ចង្កៀង ។ល។ (មើល​ក្នុង​ពាក្យ អគ្និ ផង)។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គិ​កីឡា ឬ អគ្គិក្កីឡា, អគ្និក្រីឌា» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គិ​កីឡា ឬ អគ្គិក្កីឡា, អគ្និក្រីឌា


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ល្បែង​ភ្លើង, ល្បែង​ភ្ញី​ភ្លើង (មាន​កាំជ្រួច, កាំជ្រួច​រន្ទា, ភ្ញី​ទៀន​ជាដើម)។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គិសវេក» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គិសវេក


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការព្យាបាលរោគ ដោយបញ្ចូលចរន្តអគ្គិសនីតាមម្ជុល ទៅក្នុងសាច់មនុស្ស ឬសត្វ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គិសន្តាប» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គិសន្តាប


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា កម្ដៅ​ភ្លើង, កម្សួល​ភ្លើង។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គិសនីស័ព្ទ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គិសនីស័ព្ទ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា គ្រឿងទទួលទូរស័ព្ទពិសេស សម្រាប់ពង្រីកសំឡេង។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គិសនីវិភាគ ឬអេឡិចត្រូលីស» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គិសនីវិភាគ ឬអេឡិចត្រូលីស


👉ថ្នាក់ពាក្យជា គីមី
មានន័យថា វិធីដែលប្រតិកម្មគីមីប្រព្រឹត្ដទៅដោយការបញ្ជូននចរន្ដអគ្គិសនីឆ្លងកាត់សូលុយស្យុងអេឡិចត្រូលីត ឬតាមរយៈ អំបិលរលាយ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គិសនីវិភាគ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គិសនីវិភាគ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការញែកធាតុនៃអង្គណាមួយ ដោយយកចរន្តអគ្គិសនីទៅប្រើ ដូចជាការបំបែកទឹកឱ្យទៅជាហ៊ីដ្រូហ្សែន នឹងអុកក្ស៊ីហ្សែន ជាដើម។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គិសនីទស្សន៍» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គិសនីទស្សន៍


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា គ្រឿងឧបករណ៍សម្រាប់ឆ្លុះរកអគ្គិសនី ដែលកើតនៅក្នុងអង្គណាមួយ ហើយឱ្យដឹងពីទីដែលមានថែមទៀតផង។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គិសនីថាមកម្បនា» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គិសនីថាមកម្បនា


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ផ្នែករូបសាស្រ្ត សម្រាប់សិក្សា ពីកម្មរបស់ចរន្ត អគ្គិសនី ដែលប្រព្រឹត្តទៅមក។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គិសនីតិកច្ឆា» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គិសនីតិកច្ឆា


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការព្យាបាលរោគដោយប្រើកម្លាំងអគ្គិសនី។
ឧទាហរណ៍៖ (ឯកសារយោង វាក្យបរិវត្តន៍ សម ថាំង)

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គិសនីចុម្ពិតពល» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គិសនីចុម្ពិតពល


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា វិទ្យាសាស្រ្ត សម្រាប់សិក្សាពីកម្មរបស់ចរន្តទៅលើមេដែក និងកម្មរបស់មេដែក ទៅលើចរន្តអគ្គិសនី ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គិសនីចុម្ពិត» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គិសនីចុម្ពិត


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ដែលមានបច្ច័យដល់អគ្គិសនីចុម្ពិតពល (ម.ព. ចុម្ពិតពល)។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គិសនីចលករ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គិសនីចលករ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា បរិធាន ដែលបំប្លែងថាមពលអគ្គិសនី ឱ្យទៅជាថាមពលយន្តសាស្រ្ត​។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គិសនីគីមី» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គិសនីគីមី


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ផ្នែកគីមីដែលយកកម្លាំងអគ្គិសនី ទៅប្រើក្នុងប្រតិបត្តិការទាំងឡាយក្នុងឧស្សាហកម្ម​។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គិសនីករ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គិសនីករ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា បរិធានដែលកើតជាអគ្គិសនី ដោយការសង្កៀតគ្នា។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គិសនី ឬ អគ្យសនី» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គិសនី ឬ អគ្យសនី


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា បា. សំ., បា. អគ្គិ “ភ្លើង” + អសិនិ “រន្ទះ” > អគ្យសនិ ឬ អគ្គិសនី “ភ្លើង​រន្ទះ; ភ្លើង​មេឃ”) ភ្លើង​អេឡិកទ្រិក (ពាក្យ​សន្មត​ប្រើ​តាម​សម័យ​និយម)។ជាឈ្មោះនៃថាមពលមាន                            ប្រភេទផ្សេងៗ ដែលចេញមកពីកម្លាំងសង្កៀត កម្លាំងស្រូប ច្រាន ឬដោយកម្លាំងម៉ាស៊ីន កម្លាំងក្តៅ និងជាតិគីមី ។

ឧទាហរណ៍៖ (ឯកសារយោង វាក្យបរិវត្តន៍ សម ថាំង)

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គិសនី» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គិសនី


👉ថ្នាក់ពាក្យជា ទ្រព្យសម្បត្តិរដ្ឋ
មានន័យថា ថាមពលអគ្គិសនី ឬសមត្ថភាពក្នុងការផលិតថាមពលអគ្គិសនី។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គិភ័យ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គិភ័យ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ភ័យ​អំពី​ភ្លើង​ដែល​ឆេះ​ផ្ទះ​ជាដើម។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គិជ្ជាលា ឬ អគ្និ​ជ្វាលា» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គិជ្ជាលា ឬ អគ្និ​ជ្វាលា


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ពន្លឺ​ភ្លើង, អណ្ដាត​ភ្លើង។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គិ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គិ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( បា.; សំ. អគ្និ ) ភ្លើង ( ខ្មែរប្រើក្លាយជា អគ្គី ) ។ អគ្គិកីឡា ឬ អគ្គីក្កីឡា, អគ្និក្រីឌា ល្បែងភ្លើង, ល្បែងភ្ញីភ្លើង ( មានកាំជ្រួច, កាំជ្រួចរន្ទា, ភ្ញីទៀនជាដើម ) ។ អគ្គិជ្ជាលា ឬ អគ្និជ្វាលា ពន្លឺភ្លើង, អណ្ដាតភ្លើង ។ អគ្គិភ័យ ភ័យអំពីភ្លើងដែលឆេះផ្ទះជាដើម ។ អគ្គិសនី ( —សៈនី ) ឬ អគ្យសនី ( អ័ក-គ្យៈសៈនី; បា. ស., បា. អគ្គិ “ភ្លើង” + អសនិ “រន្ទះ” > អគ្យសនិ ឬ អគ្គិសនី “ភ្លើងរន្ទះ; ភ្លើងមេឃ” ) ភ្លើងអេឡិកទ្រិគ ( ពាក្យសន្មតប្រើតាមសម័យនិយម ) ។ អគ្គិសន្ដាប កម្ដៅភ្លើង, កម្សួលភ្លើង ។ អគ្គិសិខា អណ្ដាតភ្លើង; គោម, ចង្កៀង ។ ល ។ ( មើលក្នុងពាក្យ អគ្និ ផង )។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គាសនៈ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គាសនៈ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (បា. < អគ្គ + អាសន) អាសនៈ​ខ្ពស់​ ឬ​ប្រសើរ ។ល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គានុរក្ស» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គានុរក្ស


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា អនុរក្ស​ធំ, អ្នក​ត្រួត​មើល​ការ​ខុស​ត្រូវ​ទួទៅ, អ្នក​ឃ្លាំ​មើល​ពុត​ឬ​កិរិយា​មារយាទ អ្នក​ធ្វើ​ការ​ផ្សេង​ៗ​កុំ​ឲ្យ​ធ្វេស​ប្រហែស​ក្នុង​មុខ​ការ។
បុគ្គលជាអ្នកមានភារៈត្រួតមើលការខុសត្រូវទូទៅ ឬឃ្លាំមើលពុតអ្នកធ្វើការកុំឱ្យធ្វេសប្រហែលក្នុងការងារ អ្នកថែធួនរំពៃតាមមើលគំនិតមាយាទ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គសិល្បៈ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គសិល្បៈ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា គុណសម្បត្តិ កោសល្យរបស់មនុស្សជាអ្នកចេះចាំយ៉ាងស្ទាត់នូវវិជ្ជាកម្រមានគូប្រដូចបាន មានខាងតូរ្យតន្រ្តី ជាដើម។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គសិល្បិន» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គសិល្បិន


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា បុគ្គលជាអ្នកចេះស្ទាត់ជំនាញ ក្នុងវិជ្ជា និងសិល្បៈ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គសារ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គសារ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ខ្លឹមសារ អ្វីៗដែលប្រសើរ សុក្រឹត និងមានតម្លៃបំផុត។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គសវនករ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គសវនករ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា មូលដ្ឋាន
មានន័យថា អ្នកតែងតាំង ផ្លាស់ប្តូរ ធ្វើកម្មវិបាក និងកំណត់បៀវត្ស អត្ថប្រយោជន៍ ប្រាក់កម្រៃ ប្រាក់រង្វាន់ ដល់មន្ត្រីរាជការ និងបុគ្គលិករបស់អាជ្ញាធរសវនកម្មជាតិ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គរតនាគារ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គរតនាគារ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា កន្លែងជាទីទុកដាក់នូវវត្ថុដ៏មានតម្លៃ និងមាសប្រាក់ជារបស់ជាតិទាំងមូល ខ្មែរហៅជាប់រៀងមកថា ឃ្លាំងត្រីសូរ (ម.ព. រតនាគារ)។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គរដ្ឋាភិបាល» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គរដ្ឋាភិបាល


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការគ្រប់គ្រង និងត្រួតត្រានៃអគ្គទេសាភិបាល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គរដ្ឋទូត/អគ្គរាជទូត (ឯកអគ្គរដ្ឋទូត/ឯកអគ្គរាជទូត)» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គរដ្ឋទូត/អគ្គរាជទូត (ឯកអគ្គរដ្ឋទូត/ឯកអគ្គរាជទូត)


មានន័យថា អ្នកតំណាងខាងការទូតរបស់រដ្ឋមួយនៅបរទេសដែលមានតំណែង(ឋានន្តរសក្តិ) ខ្ពស់ជាងគែបំផុត។
ឧទាហរណ៍៖ ឧ. ពីឆ្នាំ២០០៥ ដល់ ២០០៨ ឯកឧត្តម ជូសេព ម៊ូសូមីលី (Joseph Mousomely) ជាឯកអគ្គរដ្ឋទូតសហរដ្ឋអាមេរិកប្រចាំព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គនាយកដ្ឋានពន្ធដារ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គនាយកដ្ឋានពន្ធដារ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា ពន្ធដារ
មានន័យថា រដ្ឋបាលសារពើពន្ធ ដែលមានប្រព័ន្ធចាត់តាំងឯកភាព ទទួលខុសត្រូវគ្រប់គ្រងទូទាំងប្រទេស និងត្រួតពិនិត្យការអនុវត្តបទប្បញ្ញត្តិស្តីពីពន្ធដារ តាមការកំណត់របស់ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ចនិងហិរញ្ញវត្ថុ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គទេសាភិបាល» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គទេសាភិបាល


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ឋានន្តរនៃមន្រ្តីជាន់ខ្ពស់ ដែលរដ្ឋាភិបាលមហាអំណាចណាមួយ ចាត់ទៅឱ្យត្រួតត្រាការលើស្រុកចំណុះ។
ឧទាហរណ៍៖ (ឯកសារយោង វាក្យបរិវត្តន៍ សម ថាំង)

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គដ្ឋាន ឬ អគ្រស្ថាន» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គដ្ឋាន ឬ អគ្រស្ថាន


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ទី​ខ្ពស់; តំណែង​ ឬ​ឋានន្តរ​ខ្ពស់​បំផុត។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គជៈ ឬ អគ្រជៈ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គជៈ ឬ អគ្រជៈ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា បង​បង្អស់ (បើ​ស្ត្រី​ជា អគ្គជា ឬ អគ្រជា)។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគ្គ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគ្គ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( បា. ឬ សំ. ) កំពូល; ចុង, ចុងដែលខ្ពស់; ចំណែកឬប៉ែកខាងដើមឬខាងមុខបំផុត ។ គុ. ខ្ពស់, ខ្ពង់ខ្ពស់, ខ្ពស់បំផុត; លើស, លើសលន់, លើសលុប, ឧត្តម, ប្រសើរ, ប្រសើរបំផុត, ផុតថ្នាក់, ផុតលេខ; ឯក, ជាឯក, យ៉ាងឯក; ធំ, ធំចម្បង, ធំបណ្ដាច់, មុន, មុនបំផុត; មានតម្លៃ; ថ្មោង ។ អគ្គជៈ ឬ អគ្រជៈ បងបង្អស់ ( បើស្ត្រីជា អគ្គជា ឬ អគ្រជា ) ។ អគ្គជាយា ឬ អគ្រ— ( រ. ស. ) ភរិយាធំចម្បង ( អគ្គមហេសី ឬ រាជមហេសី ) ។ អគ្គដ្ឋាន ឬ អគ្រស្ថាន ទីខ្ពស់; តំណែងឬឋានន្តរខ្ពស់បំផុត ។ អគ្គទក្ខិណេយ្យបុគ្គល ទក្ខិណេយ្យបុគ្គលខ្ពង់ខ្ពស់ ( ព្រះពុទ្ធ, ព្រះបច្ចេកពុទ្ធ, ព្រះអរហន្ត ) ។ អគ្គទាន ឬ អគ្រ— ទានដ៏ប្រសើរ។អគ្គទេវី អគ្គមហេសី ។ អគ្គទេសាភិបាល ឋានន្តរមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់ដែលរដ្ឋាភិបាលនៃប្រទេសមហាអំណាចណាមួយ ចាត់តាំងឲ្យទៅត្រួតត្រាស្រុកចំណុះ ដូចយ៉ាងមន្ត្រីបារាំងដែលត្រួតត្រាឥណ្ឌូចិន ក្នុងសម័យមុនឯករាជ្យជាដើម ( បារ. Gouverneur Général ) ។ អគ្គនាយក នាយកធំ, ចាងហ្វាងធំ ។ អគ្គបណ្ឌិត ឬ អគ្រ— បណ្ឌិតខ្ពង់ខ្ពស់, អ្នកប្រាជ្ញថ្នាក់ខ្ពស់ ។ អគ្គបុគ្គល បុគ្គលថ្នាក់ខ្ពស់ ។អគ្គបុរស បុរសឧត្តម ។ អគ្គពាហា ដើមដៃ ។ អគ្គភាព ភាពឬភាវៈជាធំចម្បង ។ អគ្គភូមិ ឬ អគ្រ— ថ្នាក់ខ្ពស់, ជាន់ខ្ពស់ ។អគ្គភោជន ឬ អគ្រ— ភោជនមានតម្លៃ; ភោជនថ្មោង ។ អគ្គមន្ត្រី ឬ អគ្រ— មន្ត្រីផុតលេខ ។ អគ្គមហាបណ្ឌិត មហាបណ្ឌិតថ្នាក់ខ្ពស់ ។អគ្គមហាមាត្យ, អគ្គមហាសេនា ឬ អគ្គមហាសេនាបតី, អគ្គមហាសេនាធិបតី ( —ប៉ៈដី ) អធិបតីនៃសេនាបតី ។ អគ្គមហេសី ឬ អគ្រ— មហេសីធំចម្បង។ អគ្គយាន ឬ អគ្រ— យានប្រសើរបំផុត ។ អគ្គយោធី ឬ អគ្រយោធិន សេនាប្រមុខ, ស្ដេចសឹក ។ អគ្គរាជ ព្រះរាជាជាធំចម្បង, អធិរាជ ។ អគ្គរាជទូត រាជទូតធំ, រាជទូតចម្បង ។ អគ្គលេខាធិការ លេខាធិការធំ ។ អគ្គវាចា ឬ អគ្រសព្ទ ពាក្យខ្ពស់ ។ អគ្គសាវ័ក ឬ អគ្រសាវ័ក ( —វ៉ាក់ ) សាវ័កធំ; បើស្រ្តីជា អគ្គសាវិកា ឬ អគ្រស្រាវិកា ( ម. ព. សាវក ឬ សាវ័ក ផង ) ។ អគ្គសេនាបតី ( —ប៉ៈដី ) សេនាបតីធំបណ្ដាច់ ។ អគ្គាធិការ អធិការធំ ។ អគ្គានុរក្ស អនុរក្សធំ, អ្នកត្រួតមើលការខុសត្រូវទួទៅ, អ្នកឃ្លាំមើលពុតឬកិរិយាមារយាទអ្នកធ្វើការផ្សេងៗកុំឲ្យធ្វេសប្រហែសក្នុងមុខការ ។ អគ្គាសនៈ ( បា. < អគ្គ + អាសន ) អាសនៈខ្ពស់ឬប្រសើរ ។ ល ។ ឯកអគ្គ ឬ —អគ្រ ( អែក-អាក់ ) គុ. ដែលមានតែមួយឬមានតែម្នាក់ប្រសើរជាងគេ ( ម. ព. ឯក ទៀតផង )។ល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគោចរ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគោចរ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( សំ. បា. ) ទីដែលមិនគួរទៅ; ទីដែលបព្វជិតពុំគួរទៅ : លំនៅពេស្យា, លំនៅស្ត្រីមេម៉ាយ, លំនៅស្ត្រីចាស់ក្រមុំ, លំនៅភិក្ខុនី, លំនៅបណ្ឌក, ទីប្រជុំផឹកសុរា ឬ រោងលក់សុរា ទាំង ៦ កន្លែងនេះជាអគោចរ, បព្វជិតពុទ្ធសាសនិកពុំគួរទៅឡើយ ( ព. ពុ. ) ។ ព. ផ្ទ. គោចរ ។ អគោចរដ្ឋាន ឬ អគោចរភូមិ ( —ចៈរ៉ៈ— ) ឋានឬភូមិជាអគោចរ; ដោយបរិយាយ, តាមតែទីណាៗក៏ដោយ ដែលយល់ថាពុំគួរត្រាច់ចរទៅ ក៏សុទ្ធតែជា អគោចរដ្ឋាន ទាំងអស់ ( ព. កា. ) : អគោចរដ្ឋាន គួរតែខានកុំត្រាច់ចរ ព្រោះក្រែងកើតវឹកវរ ដល់ថ្នាក់មរណ៍ក៏សឹងមាន ។ ព. ផ្ទ. គោចរដ្ឋាន។ល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគោចរ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគោចរ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( សំ. បា. ) ទីដែលមិនគួរទៅ; ទីដែលបព្វជិតពុំគួរទៅ : លំនៅពេស្យា, លំនៅស្ត្រីមេម៉ាយ, លំនៅស្ត្រីចាស់ក្រមុំ, លំនៅភិក្ខុនី, លំនៅបណ្ឌក, ទីប្រជុំផឹកសុរា ឬ រោងលក់សុរា ទាំង ៦ កន្លែងនេះជាអគោចរ, បព្វជិតពុទ្ធសាសនិកពុំគួរទៅឡើយ ( ព. ពុ. ) ។ ព. ផ្ទ. គោចរ ។ អគោចរដ្ឋាន ឬ អគោចរភូមិ ( —ចៈរ៉ៈ— ) ឋានឬភូមិជាអគោចរ; ដោយបរិយាយ, តាមតែទីណាៗក៏ដោយ ដែលយល់ថាពុំគួរត្រាច់ចរទៅ ក៏សុទ្ធតែជា អគោចរដ្ឋាន ទាំងអស់ ( ព. កា. ) : អគោចរដ្ឋាន គួរតែខានកុំត្រាច់ចរ ព្រោះក្រែងកើតវឹកវរ ដល់ថ្នាក់មរណ៍ក៏សឹងមាន ។ ព. ផ្ទ. គោចរដ្ឋាន។ល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគុណ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគុណ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( សំ. បា. ) សភាពមិនមែនជាគុណ ( ទោស ) ។ ព. កា. ថា : រីជនពាលស៊ុន ពុំស្គាល់អគុណ ថាគួរចៀសវាង ចេះតែប្រព្រឹត្ត តាមចិត្តពុំរាង ជីកគាស់រំលាង រំលើងឫសគល់ ។ ទោះប្រាជ្ញប្រាយប្រាប់ នៅតែពុំស្ដាប់ ងងឹតងងល់ ងងើលចចើង ឡើងចាងឥតយល់ ធម៌ព្រះទសពល ស្រោចស្រង់ពុំរូច ។ អគុណកថា ឬ —វាទ ( —នៈ— ) សម្តីដែលជាទោស ។ អគុណភាព ( —នៈភាប ) ភាវៈឬដំណើរជាទោស។ល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគិ្គសនីវិភាគអំបិលរលាយ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគិ្គសនីវិភាគអំបិលរលាយ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា គីមី
មានន័យថា អគ្គិសនីវិភាគដែលប្រើអំបិលរលាយសុទ្ធជារូបធាតុដើម និងជាអេឡិចត្រូលីត។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគារូបដ្ឋាន» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគារូបដ្ឋាន


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា បន្ទុក ឬការិយាល័យរបស់អ្នកផ្គត់ផ្គង់ ក្នុងគ្រឹះស្ថានសិក្សាសាធារណៈ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគារូបដ្ឋាក» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគារូបដ្ឋាក


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា អ្នកផ្គត់ផ្គង់សិស្សនៅក្នុងគ្រឹះស្ថានសិក្សា។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគារវៈ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគារវៈ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( បា. អគារវ; សំ. អ + គៅរវ ) ការមិនគោរព; ការមិនយកចិត្តទុកដាក់, មិនអើពើ ។ បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ សរសេរជា អគារវ, ដូចជា អគារវកថា ឬ —វាទ សម្ដីពុំគោរព ។ អគារវទោស ទោសដែលមានព្រោះការមិនគោរព, ទោសល្មើស។ល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគាររាត្រី» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគាររាត្រី


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ផ្ទះជាសាធារណៈ ដែលអ្នកផងស៊ីផឹកលេងកំសាន្ត ក្នុងពេលយប់ (ច្រើនតែចិញ្ចឹមស្រីពេស្យាសម្រាប់កំដរភ្ញៀវ)។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគារទូរទាត់» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគារទូរទាត់


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា អង្គការសម្រាប់គិតគូរសម្រួលដល់ធនាគារិក ឬបុគ្គលពីរនាក់ ដែលម្នាក់ជាម្ចាស់បំណុល ឱ្យបានជ្រះស្រឡះគ្នាដោយសារការទូទាត់។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគារ និងសំណង់ផ្សេងៗ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគារ និងសំណង់ផ្សេងៗ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា ពន្ធដារ
មានន័យថា អគារ និងសំណង់ផ្សេងៗ ដែលសង់ភ្ជាប់ទៅនឹងដី ទោះមាន ឬគ្មានជញ្ជាំង ឬដំបូលក៏ដោយ មានជាអាទិ៍ សណ្ឋាគារ អផាតមែន ខុនដូ ការិយាល័យ រោងចក្រ ឃ្លាំង ផ្សារទំនើប សំណង់អគារឧស្សា-ហកម្ម ផ្លូវ ស្ពាន ប្រព័ន្ធផលិតទឹកស្អាត ឬផលិតអគ្គិសនី ព្រលានយន្តហោះ កំពង់ផែ ចំណត រថ-យន្ត។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគារ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគារ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( សំ. បា. ) មន្ទីរ, ផ្ទះ; រោង ។ អគារដ្ឋាន ឬ —ស្ថាន ទីផ្ទះ ។ អគារភូមិ ( —រៈភូម ) ជាន់ឬថ្នាក់នៃផ្ទះ ។ អគារសិក្សា ( —រៈសិក-សា ) មន្ទីរសម្រាប់រៀនសូត្រ, សាលារៀន។ល។
គេហដ្ឋាន សំណង់ធ្វើដោយឥដ្ឋ និងស៊ីម៉ង់ សម្រាប់ប្រើជាលំនៅ ឬប្រើការផ្សេងៗ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគាធ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគាធ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ( សំ. បា. ) ដែលពុំអាចស្ទង់បាន, ដែលមានជម្រៅខ្លាំងស្ទង់ពុំដល់, ជ្រៅ ។ អគាធការណ៍ ហេតុឬដំណើរដែលជ្រាលជ្រៅពុំអាចស្ទង់បាន ។ អគាធចិត្ត ចិត្តដែលពិបាកស្ទង់; អ្នកដែលមានគំនិតជ្រៅគេពិបាកស្ទង់ ។ អគាធដ្ឋាន ឬ —ស្ថាន ទីឬហេតុដែលពុំអាចស្ទង់បាន។ល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគមនីយ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគមនីយ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( បា. ) ហេតុដែលមិនគួរបណ្ដោយចិត្តឲ្យប្រព្រឹត្ត; ការពុំគួរគប់រក ។ អគមនីយដ្ឋាន ឬ —វត្ថុ ទីឬវត្ថុដែលពុំគួរគប់រក; ស្ត្រីដែលបុរសពុំគួរសេពសម ឬបុរសដែលស្ត្រីពុំគួរសេពសម។ល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគន្ធក» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគន្ធក


👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ( សំ. បា. អគន្ធក ) ដែលឥតក្លិន ។ អគន្ធបុស្ប ( —បុស ) ផ្កាឥតក្លិន : ផ្កាច្បា , សិរមាន់ , ចេកទេស , . . . ជាអគន្ធកបុស្ប ។ ព. កា. ថា : អគន្ធកបុស្ប មានព័ណ៌ត្រសុស ប៉ុន្តែឥតក្លិន ដូចអ្នកចេះច្រើន មារយាទហោចហិន បានខាងតែប៉ិន និយាយព្រោកប្រាជ្ញ ។ ខាងធម៌និងសីល រោយរាយរេចរិល អាប់ឥតអំណាច មានត្រឹមតែឈ្មោះ ថាជាអ្នកប្រាជ្ញ អ្នកខ្លៅកោតខ្លាច បំពេញលាភឲ្យ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគតិគមន៍» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគតិគមន៍


👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលប្រកបដោយអគតិ ដែលជួយកាន់ជើងទាំងទទឹងទិស ឥតរវល់គិតដល់យុត្តិធម៌ និងសំណើចអ្នកផង។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អគតិ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អគតិ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( សំ. បា. ) ការពុំគួរប្រព្រឹត្ត, សេចក្ដីលម្អៀង : លុះក្នុងអគតិ, វិនិច្ឆ័យក្ដីដោយអគតិ ។ អគតិ “សេចក្ដីលម្អៀង” មាន ៤ យ៉ាងគឺ ១- ឆន្ទាគតិ ( សំ. បា. < ឆន្ទ + អគតិ ) សេចក្ដីលម្អៀងព្រោះស្រឡាញ់; ២- ទោសាគតិ ( បា. < ទោស + អគតិ; សំ. ទោឞ + អគតិ ) សេចក្ដីលម្អៀងព្រោះស្អប់; ៣- មោហាគតិ ( សំ. បា. < មោហ + អគតិ ) សេចក្ដីលម្អៀងព្រោះល្ងង់, ព្រោះពុំយល់ការខុសត្រូវ; ៤- ភយាគតិ ( សំ. បា. < ភយ + អគតិ ) សេចក្ដីលម្អៀងព្រោះខ្លាចបុណ្យខ្លាចអំណាចឬខ្លាចចិត្តគេ ។ អគតិគមនៈ ឬ —គមន៍ ( —គៈ-មៈនៈ ឬ —គំ ) ការលុះក្នុងអគតិ ។ អគតិគាមី អ្នកដែលច្រើនតែលុះក្នុងអគតិ ( បើស្ត្រីជា អគតិគាមិនី ) ។ អគតិប្បហាន ឬ —ប្រហាន ( —តិប-ប៉ៈ— ឬ —ប្រៈ—) ការលះអគតិ; ការមិនលុះក្នុងអគតិ ។ ព. កា. ថា : រីជនសោសិ លុះក្នុងអគតិ ណាមួយឥតដឹង លុះកម្មឲ្យផល ទើបធ្វើភ្នែកស្លឹង គន់គិតរំពឹង ដឹងខ្លួនថាខុស ។ គួរអស់ជនផង កុំធ្វើកន្លង ទោះស្រីទោះប្រុស ទោះធំទោះតូច គួរខ្លាចកំហុស អំពើឆ្គងខុស គួរចៀសវាងឆ្ងាយ។
ភាពលំអៀងដោយអយុត្តិធម៌។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អខយគម» មានន័យដូចម្ដេច ?


អខយគម


👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា បានដល់វត្ថុដែលរលស់អស់ទៅ ដោយការប្រើប្រាស់ ដូចយ៉ាងគ្រឿងបរិភោគ ជាដើម។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អខន្តិភាព» មានន័យដូចម្ដេច ?


អខន្តិភាព


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ដំណើរខ្វះការអត់ធន ធុញទ្រាន់ ចិត្តភ័យបារម្ភ ធុញថប់ ដែលកើតពីទុក្ខព្រួយ ឬការអន្ទះសា ទន្ទឹងចង់បានសម្រេចផលជាទីគាប់ចិត្ត។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អក្សិ» មានន័យដូចម្ដេច ?


អក្សិ


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( សំ.; បា. អក្ខិ ) ភ្នែក, កែវភ្នែក ។ អក្សិគោល រង្វង់ភ្នែក, ប្រឡង់ភ្នែក ។ អក្សិតារា កូនក្រមុំភ្នែក ។ អក្សិបក្ស្ម័ន ( —ប៉័ក-ស្ម័ន ) ឬ —លោម័ន រោមភ្នែក ( បា. ហៅ អក្ខិបខុម ឬ អក្ខិលោមា ) ។ អក្សិភេស័ជ ឬ —ភៃសជ្យ ( —ស័ច ) ថ្នាំភ្នែក ( ហៅ អក្ខិភេសជ្ជ ក៏បាន ) ។ អក្សិភ្រូវ ( —ភ្រូ; សំ. —ភ្រុវ ; បា. អក្ខិភូ រោមចិញ្ចើម។ល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អក្សរ​សាស្រ្ត» មានន័យដូចម្ដេច ?


អក្សរ​សាស្រ្ត


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា វិជ្ជា​អក្សរ; ក្បួន​ប្រាប់​វិធី​អក្សរ, ការ​សរសេរ​ត្រឹម​ត្រូវ​ក្នុង​ភាសា​ណា​មួយ; មុខ​ការ​ខាង​និពន្ធ,… ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត


Posted on Leave a comment

តើពាក្យ «អក្សរ​សាសន៍» មានន័យដូចម្ដេច ?


អក្សរ​សាសន៍


👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា សំបុត្រ​ឲ្យ​ដំណឹង; សំបុត្រ​សំណួរ ។ល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត