ហៃមវតី
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( ម. ព. ហេមវតី ) ។
ឧទាហរណ៍៖ មើលពាក្យ ហេមវតី ឬ ហិមវ័ត ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
Category: Dictionary
តើពាក្យ «ហៃមព័ណ៌» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហៃមព័ណ៌
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( ម. ព. ហៃមពណ៌ ) ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហៃមពណ៌» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហៃមពណ៌
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( សំ. ហៃម “ដែលជាមាស ឬដែលដូចមាស” + វណ៌ “សម្បុរ”, វ > ព ; បា. ហេម + វណ្ណ ) ព័ណ៌មាស ឬព័ណ៌ដូចមាស
ឧទាហរណ៍៖ សំពត់ហៃមព័ណ៌ ។ ហៃមព័ណ៌ (ហែម៉ៈ–)
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហៃទី» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហៃទី
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ប្រទេស ហៃទី, (រាជធានី/រដ្ឋធានី) ព័រអូប៉្រាំង។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហៃណាំ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហៃណាំ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ឈ្មោះកោះមួយរបស់ចិន នៅក្នុងមហាសមុទ្រចិន ខាងកើតដែនវៀតណាមភាគខាងជើងនិងខាងអាគ្នេយ៍ដែនតុងកាំង (វៀតណាមខាងជើង) ។
ឧទាហរណ៍៖ កោះហៃណាំ ។
ជនជាតិចិនដែលកើតនៅក្នុងកោះនោះ : ចិនហៃណាំ ។
ឧទាហរណ៍៖ ចិនហៃណាំ ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហៃ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហៃ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ( យ. Hay ) ដែលរហ័សខាង…, ប៉ិនតែខាង . . .; ដែលច្រើនខាង . . ., ដែលចេះតែឬច្រើនតែ ។
ឧទាហរណ៍៖ មនុស្សហៃឈ្លោះ, ហៃខឹង, ហៃថាឲ្យគេ; ហៃធ្វើការ, ហៃខាងអួត ។
👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាវិសេសន៍
មានន័យថា ( យ. Hay ) ដែលរហ័សខាង…, ប៉ិនតែខាង . . .; ដែលច្រើនខាង . . ., ដែលចេះតែឬច្រើនតែ ។
ឧទាហរណ៍៖ មនុស្សហៃឈ្លោះ, ហៃខឹង, ហៃថាឲ្យគេ; ហៃធ្វើការ, ហៃខាងអួត ។
👉ថ្នាក់ពាក្យជា អាយតនិបាត
មានន័យថា (សំ.) ម្នាល នែ ។
ឧទាហរណ៍៖ កុម្ភណ្ឌផ្តាំទេពី ថាហៃកែវៗកល្យាណ បងទៅយូរប៉ុន្មាន ទន់ទាបតិចបងយាត្រា(សាស្រ្តាស័ង្ខសិល្បជ័យ) ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហែៈហ៏» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហែៈហ៏
👉ថ្នាក់ពាក្យជា ឧទានសព្ទ
មានន័យថា (ម. ព. ហេៈហ៏) ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហែៈ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហែៈ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា ឧទានសព្ទ
មានន័យថា ( ម. ព. ហេៈ ) ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហែះៗ» មានន័យដូចម្ដេច ?
តើពាក្យ «ហែះ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហែះ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា ឧទានសព្ទ
មានន័យថា (ម. ព. ហ៊ែះ ឬ ហ៊ែះៗ) ។ ហែះៗ
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហែហៃ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហែហៃ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ត្រួតត្រាបង្គាប់បញ្ជាលើ; ត្រួតត្រាខារខាំង (ច្រើនប្រើចំពោះតែការត្រួតត្រាលើអ្វីៗដែលមិនមែនជារបស់ខ្លួន ឬដែលជាសាធារណៈ)។
ឧទាហរណ៍៖ មិនត្រូវខ្លួនមកហែហៃលើរបស់អស់នេះទេ !
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហែហួច» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហែហួច
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ឈ្មោះល្បែងក្មេងមួយប្រភេទលេងដោយយកផ្លែឈើ ឬយកអ្វីៗមានសណ្ឋានមូលមកចងនឹងខ្សែតូចវែងប្រមាណមួយលូក ឬខ្លីជាងនេះ ចាប់ចុងខ្សែគ្រវីលែងបោលពេញកម្លាំងដៃម្ខាងឲ្យលឿនឡើងទៅឯអាកាសខាងលើ ស្រែកថា ហែហួច ខ្ពស់គ្រលួចជាងគេ ! បើរបស់អ្នកណាឡើងខ្ពស់ជាងគេ ទុកថាជាឈ្នះ (ជាល្បែងហាត់ចោលឲ្យឡើងខ្ពស់)។
ឧទាហរណ៍៖ ពួកក្មេងលេងហែហួច ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហែហម» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហែហម
👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ( ស. ហ់ហ៌្ចម អ. ថ. ហែហម់ ) ហែអបអម, ហែចោមរោម, ហែជុំជិត : ហែហមចោមរោមជាយសបរិវារ ។
ឧទាហរណ៍៖ ហែហមចោមរោមជាយសបរិវារ ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហែលហល» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហែលហល
👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា (ម. ព. ហេលហល) ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហែលស៊ិនគី» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហែលស៊ិនគី
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា រាជធានី/រដ្ឋធានី នៃប្រទេស ហ្វាំងឡង់។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហែមស្លាព្រះពរ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហែមស្លាព្រះពរ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា រាជសព្ទ
មានន័យថា ស្រាពក៍ព្រះស្រី។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហែម» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហែម
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( សំ. បា. ហេម “មាស” ) ប្រដាប់ធ្វើដោយមាសឬប្រាក់ រាងច្រឡោសណ្ឋានស្រដៀងនឹងជើងពានតែឥតក្រចាប់ សម្រាប់តម្កល់អ្វីៗផ្សេងៗ
ឧទាហរណ៍៖ ហែមមាស។
ក្ដារមឈូសរាងខ្លី តូចក្រោមរីកលើ មានគម្របកំពូល វិចិត្រដោយក្បាច់រចនា សម្រាប់ដាក់រាងអដ្ឋិដែលនឹងធ្វើឈាបនកិច្ច ( ច្រើនតែដាក់រាងអដ្ឋិឥស្សរជន )
ឧទាហរណ៍៖ លើករាងអដ្ឋិដាក់ក្នុងហែម ហើយនឹងដង្ហែទៅធ្វើឈាបនកិច្ច ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហែប» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហែប
👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ងើបឬបង្ហើបក្បាលដកដង្ហើមក្រៅទឹក (ចំពោះតែមច្ឆជាតិ)
ឧទាហរណ៍៖ ត្រីហែប ។ ហែបហែល ហែបខ្លះហែលខ្លះ : ពួកមច្ឆាហែបហែលអង្កែលអង្កៃ ។
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា រន្ធមួយរបស់ខ្លុយដោយឡែកផ្សេងអំពីរន្ធឯទៀត សម្រាប់បិទក្រដាសស្ដើង ឲ្យមានសូរសព្ទលាន់ឮរ៉ែ ។
ឧទាហរណ៍៖ ហែបខ្លុយ ( ស. ហប អ. ថ. ហែប គុ. “ដែលមានសូរសព្ទស្ងួត, ស្អា មិនស្រឡះ” ) ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហែង» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហែង
👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ( ស. ហង អ. ថ. ហែង់ “ស្ងួត” ) ស្ងួតខ្លាំង, ស្ងួតក្រៀមខ្លាំង
ឧទាហរណ៍៖ ស្ងួតហែង ។ ក្បាលហែង ក្បាលដែលមានសក់ស្ដើងរ៉ុយៗ ( ព. ព. ) ។ ហែងហួត ឬហួតហែង ( ម. ព. ហួត ) ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហែក» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហែក
👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ធ្វើឲ្យរហែក ។
ឧទាហរណ៍៖ ហែកសំពត់ ហែកក្រដាស។
ចាប់ញែកឲ្យរបើក ឲ្យច្រហ ។
ឧទាហរណ៍៖ ហែកមាត់ច្រកថ្នាំ។
ហែកកេរ្តិ៍ និយាយពីកេរ្តិ៍ឈ្មោះអាក្រក់ និយាយបរិហារពីរឿងអាក្រក់ ។
ឧទាហរណ៍៖ ហែកកេរ្តិ៍គេ ហែកកេរ្តិ៍ខ្លួនឯង ។ ហែកហួរ (មើលក្នុងពាក្យ ហួរ) ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហែ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហែ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ដើរជាក្បួនចោមរោមមនុស្ស ឬអ្វីៗ ដែលត្រូវសម្តែងសេចក្តីគោរពទៅរក។
ឧទាហរណ៍៖ ហែនាគ ហែសព ហែព្រះពុទ្ធរូប ហែកថិន។
រ. ស. ជូនឬតាមជូនជាយសបរិវារ; ទៅឬមកកំដរជាគ្នា។
ឧទាហរណ៍៖ ហែព្រះករុណា ឬហែហ្លួង; ហែព្រះអង្គម្ចាស់ ។
ដើរបណ្តោយគ្នាជាជួរ។
ឧទាហរណ៍៖ ដើរហែៗតាមគ្នា (ដើរដង្ហែគ្នា) ។
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការដើរចោមរោមជារបៀប ។
ឧទាហរណ៍៖ ក្បួនហែ ទៅមើលហែ ។ ហែៗ កិ. វិ. (ព. ប្រ.) ដែលមានតៗមកដូចគេដើរដង្ហែគ្នា រៀងៗមកឥតអាក់ : មានហែៗមក ។ ហូរហែ (មើលក្នុងពាក្យ ហូរ) ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេៈហ៏» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេៈហ៏
👉ថ្នាក់ពាក្យជា ឧទានសព្ទ
មានន័យថា សូរបន្លឺសំឡេងហេៈៗហ៏ៗ ឬហែៈៗហ៏ៗក្នុងវេលាធ្វើការអ្វីៗ មានគ្នាច្រើន។
ឧទាហរណ៍៖ បើមិនស្រួលខ្លួន លើកសែងនឹងគេមិនកើត គ្រាន់តែជួយហេៈហ៏ក៏បានហើយ ! ហែៈហ៏
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេៈ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេៈ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា ឧទានសព្ទ
មានន័យថា សូរលាន់មាត់ដោយភ្ញាក់, ដោយស្លន់ជាដើម ។
ឧទាហរណ៍៖ លាន់មាត់ហេៈ ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេះៗ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេះៗ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា ឧទានសព្ទ
មានន័យថា សូរសើច ឬសូរសំឡេងបន្លឺលោមទោមឲ្យស្រួលស្រប ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេហា» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេហា
👉ថ្នាក់ពាក្យជា ឧទានសព្ទ
មានន័យថា សូរសើចសប្បាយ ។
ឧទាហរណ៍៖ សើចហេហា។
👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលចូលចិត្តតែខាងសើចសប្បាយ។
ឧទាហរណ៍៖ មនុស្សហេហា ។
ប្រើជា កិ. វិ. ក៏មាន។
ឧទាហរណ៍៖ ដើរលេងហេហា ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេវ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេវ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ( ស. ហិវ អ. ថ. ហ៊ិ៎វ “ឃ្លាន” អស់កម្លាំងល្វើយព្រោះឃ្លានអាហារឬព្រោះអត់អាហារ ។
ឧទាហរណ៍៖ ខ្ញុំហេវណាស់ធ្វើការមិនកើត; កម្លាំងហេវក្រោកមិនរួច ។
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( ស. ហេវ “ប្រឡាយតូចជ្រៅនៅទីភ្នំ” ) រន្ធតូចក្រហេវជ្រៅ
ឧទាហរណ៍៖ រន្ធហេវ ។
👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ( ស. ហិវ អ. ថ. ហ៊ិ៎វ “ឃ្លាន” អស់កម្លាំងល្វើយព្រោះឃ្លានអាហារឬព្រោះអត់អាហារ
ឧទាហរណ៍៖ ខ្ញុំហេវណាស់ធ្វើការមិនកើត; កម្លាំងហេវក្រោកមិនរួច ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេលហាល» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេលហាល
👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលអស់ទីពឹងឬអស់សង្ឃឹម ដែលវាលចិត្ត ឬវាលខ្លួន។
ឧទាហរណ៍៖ ចិត្តហេលហាល ឬហេលហាលចិត្ត ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេលហល» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេលហល
👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលចេះតែប្រែប្រួលៗ ឬប្រែចុះប្រែឡើង ដោយហេតុតឹងពោះបរិភោគអាហារច្រើនហួសកំណត់ ឬព្រោះអំណាចខ្យល់ធាក់ច្រាល់ឡើង ហល់ផ្ទៃ។
ឧទាហរណ៍៖ បរិភោគអាហារច្រើនជ្រុលទាល់តែហេលហល ។ ហែលហល
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេរិកា» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេរិកា
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (ម. ព. ហេរិក) ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេរិក» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេរិក
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (សំ.) អ្នកស៊ើប ចារបុរស; អ្នកសម្តែងសេចក្ដីស្និទ្ធស្នាលដើម្បី ស៊ើបយកការណ៍ពិត (បើស្រ្តីជា ហេរិកា) ។ ព. កា. ថា
ឧទាហរណ៍៖ រីពួកហេរិក មានយោបល់ញឹក សង្កេតហេតុការណ៍ គេប្រើការស៊ើប ដោយនូវវិចារណ៍ ច្រើនតែបានការ-ពិតពុំសូវឃ្វាង ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេរញ្ញិកា» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេរញ្ញិកា
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ម. ក្នុង ព. ហេរញ្ញិក។
អ្នកកាន់កាប់រក្សាប្រាក់ ក្នុងសមាគមនីមួយៗ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេរញ្ញិក» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេរញ្ញិក
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (បា. < ហិរញ្ញ + ណិក > ឥក, ហិ > ហេ; សំ. រូប្យាធ្យក្ស ) អ្នករក្សាប្រាក់ ឬអ្នករក្សាមាសប្រាក់, អ្នកទុកដាក់ប្រាក់; អ្នកកាន់កាប់ប្រាក់; នាយឃ្លាំងប្រាក់ ( បើស្ត្រីជា ហេរញ្ញិកា ។ គួរប្រយ័ត្នច្រឡំ, កុំប្រើជា ហិរញ្ញិក ឬ ហិរញ្ញិកា ឡើយ) ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេម—» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេម—
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (មើលក្នុងពាក្យ ហេម) ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេមហង្ស» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេមហង្ស
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ហង្សមាស ហង្សដែលមានសម្បុរស្លាបដូចមាស ។ល។ ហេម នេះប្រើផ្សំជាមួយនឹងសព្ទដទៃទៀតបានតាមគួរដល់ការ ប្រកបដូច សុវណ្ណ ដែរ ម. ព. នេះ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេមវិចិត្រ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេមវិចិត្រ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលវិចិត្រដោយមាស ដែលទឹបមាស ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេម្បូពាន្ដ» មានន័យដូចម្ដេច ?
តើពាក្យ «ហេមាទ្រិ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេមាទ្រិ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( សំ. <ហេម “មាស” + អទ្រិ “ភ្នំ” ; បា. ហេមទ្ទិ < ហេម + អទ្ទិ “ភ្នំ” =ភ្នំមាស) ហេមគិរីឬសុវណ្ណគិរី, សុព័ណ៌បព៌ត; (ភ្នំព្រះសុមេរុ)។ ឈ្មោះប្រាសាទថ្មបុរាណមួយខ្ពស់ត្រដឹម មានសណ្ឋានស្រដៀងនឹងភ្នំយ៉ាងតូច នៅក្នុងកំពែងមហានគរ( នគរធំ ) ខាងប៉ែកទិសពាយ័ព្យនៃប្រាសាទបាយ័ន( ក្នុងខែត្រសៀមរាប ) ។ ប្រាសាទហេមាទ្រិ “ប្រាសាទភ្នំមាស ឬប្រាសាទសុមេរុ” នេះ ព្រះបាទឧទយាទិត្យវរ្ម័ន(មហាក្សត្រខ្មែរក្នុងសម័យមហានគរ) ទ្រង់ចាត់ការឲ្យកសាង ក្នុងរវាងសតវត្សរ៍ទី១៦ និងទី១៧នៃពុទ្ធសករាជ (ព. ស. ១៥៩២ ដល់១៦០៨); សព្វថ្ងៃនេះហៅ ប្រាសាទបាពួន ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេមវ័ន្ដ» មានន័យដូចម្ដេច ?
តើពាក្យ «ហេមវ័ត» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេមវ័ត
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា មើលក្នុងពាក្យ ហិមៈ ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេមវា» មានន័យដូចម្ដេច ?
តើពាក្យ «ហេមវតី» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេមវតី
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( បា. ឬ សំ. ) ស្ត្រីជាបុត្រីនៃហិមវ័ត គឺនាងឧមា ( ម. ព. ហិមវ័ត ផង ) ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេមម័យ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេមម័យ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលធ្វើដោយមាស ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេមគិរី» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេមគិរី
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (សំ. បា. –គិរិ) ភ្នំមាស ភ្នំដែលកើតមាស ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេមវតី» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេមវតី
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( បា. ឬ សំ. ) ស្ត្រីជាបុត្រីនៃហិមវ័ត គឺនាងឧមា ( ម. ព. ហិមវ័ត ផង ) ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេមពាន្ដ» មានន័យដូចម្ដេច ?
តើពាក្យ «ហេមន្ត—» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេមន្ត—
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (មើលក្នុងពាក្យ ហេមន្ត) ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេមន្តជីព» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេមន្តជីព
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា សំណើក្រាំងនៃសត្វខ្លះក្នុងរដូវរងារខ្លាំង ការធ្វើឱ្យអ្នកជំងឺសន្លប់មិនដឹងខ្លួន នៅមុនពេលវះកាត់ ដើម្បីព្យាបាល។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេមន្ត» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេមន្ត
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (សំ. បា.) ឈ្មោះរដូវមានទឹកសន្សើម, រដូវរងា
ឧទាហរណ៍៖ រដូវហេមន្ត; ហៅ ហេមន្តកាល, —រដូវ, —សម័យ ក៏បាន “កាល, រដូវ, សម័យ មានទឹកសន្សើម” ( មើលក្នុងពាក្យ រតូវ ឬរដូវ ទៀតផង ) ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេម» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេម
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( សំ. បា. ) មាស (សុវណ្ណ)។ ឈ្មោះត្រកូលដំរីពួកមួយ ។ ហេមការ ឬ–ការកៈ អ្នកធ្វើមាស, ជាងមាស ( បើស្ត្រីជា ហេមការិកា ) ។ ហេមគិរី ( សំ. បា. –គិរិ ) ភ្នំមាស; ភ្នំដែលកើតមាស ។ ហេមម័យ ដែលធ្វើដោយមាស ។ ហេមវិចិត្រ ដែលវិចិត្រដោយមាស; ដែលទឹបមាស ។ ហេមហង្ស ( ហេ-មៈហង់ ឬហែម– ) ហង្សមាស; ហង្សដែលមានសម្បុរស្លាបដូចមាស ។ ល ។ ( ហេម នេះប្រើផ្សំជាមួយនឹងសព្ទដទៃឯទៀតបានតាមគួរដល់ការប្រកបដូច សុវណ្ណ ដែរ; ម. ព. នេះ ) ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេបៗ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេបៗ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលដុនដាបកម្លាំងមានដង្ហើមខ្សោយតិចៗ ។
ឧទាហរណ៍៖ ឈឺហេបៗ អស់កម្លាំងហេបៗ; ដកដង្ហើមហេបៗ (ប្រើជាម្ហេបៗ ក៏បាន) ។
👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាវិសេសន៍
មានន័យថា ដែលដុនដាបកម្លាំងមានដង្ហើមខ្សោយតិចៗ ។
ឧទាហរណ៍៖ ឈឺហេបៗ អស់កម្លាំងហេបៗ; ដកដង្ហើមហេបៗ (ប្រើជាម្ហេបៗ ក៏បាន) ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេតុ—» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេតុ—
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (មើលក្នុងពាក្យ ហេតុ) ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេតុវិជ្ជា –វិទ្យា ឬ –សាស្រ្ត» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេតុវិជ្ជា –វិទ្យា ឬ –សាស្រ្
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា វិជ្ជាដែលត្រិះរិះរកឲ្យឃើញតាមហេតុ តក្កវិជ្ជា ។
ឧទាហរណ៍៖ ហេតុវិជ្ជា អ្នកប្រាជ្ញនានា ក្នុងលោកទាំងមូល រមែងស្រាវជ្រាវ រាវដោយអនុកូល រកឃើញប្រមូល ប្រមុំតាមពិត ។ ហេតុនិងបច្ច័យ មានការប្រាស្រ័យ ជាគូការគិត រាវរកខុសត្រូវ តាមផ្លូវពិនិត្យ បើទាល់ការគិត ពុំអាចរកឃើញ ។ល។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេតុវាទិន ឬ –វាទី» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេតុវាទិន ឬ –វាទី
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា អ្នកដែលចូលចិត្តឬជជែករកឲ្យឃើញហេតុ បើស្រ្តីជា ហេតុវាទិនី។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេតុវាទក ឬ –វាទកៈ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេតុវាទក ឬ –វាទកៈ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា អ្នកដែលនិយាយជជែករកឲ្យឃើញហេតុ បើស្រ្តីជា ហេតុវាទិកា ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេតុវាទ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេតុវាទ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការជជែករកឲ្យឃើញហេតុ សម្តីដែលលើកយកហេតុមកនិយាយ ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេតុរូប» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេតុរូប
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា រូបហេតុ តួហេតុ ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេតុម័ត ឬ –មន្ត» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេតុម័ត ឬ –មន្ត
👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលមានហេតុ បើឥត្ថីលិង្គជា ហេតុមតី ឬ –មន្តី ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេតុមូល ឬ មូលហេតុ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេតុមូល ឬ មូលហេតុ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ហេតុដើម ឬដើមហេតុ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេតុភេទ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេតុភេទ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា (បា.) ដំណើរទំនង បែបបទ ជើងការណ៍ ដំណើរការណ៍ដែលប្រព្រឹត្តទៅ ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេតុភូត» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេតុភូត
👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលកើតជាហេតុ ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេតុផលសន្ធាន» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេតុផលសន្ធាន
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (–ផៈល៉ៈ–) ពាក្យតហេតុនិងផល គឺពាក្យសម្រាប់ប្រើក្នុងប្រយោគ ប្រាប់ផលដែលជាប់តមកពីហេតុ ប្រើចំពោះពាក្យថា ព្រោះ ព្រោះថា ព្រោះហេតុនោះបានជា ដ្បិត ដ្បិតជា ដ្បិតថា ព. វ.។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេតុបច្ច័យ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេតុបច្ច័យ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (បា.) ដំណើរដែលប្រព្រឹត្តទៅដើម្បីបានសម្រេចផល មូល ឫសគល់នៃរឿង ឫសគល់នៃលទ្ធផលអ្វីមួយ ផលដែលកើតពីហេតុអ្វីមួយ ហេតុការណ៍ដែលមានអ្វីមួយជាមូលដ្ឋាន ជាដើមហេតុ ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេតុនិទាន» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេតុនិទាន
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ទីតាំងនៃហេតុ រឿងហេតុ ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេតុនិទាន» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេតុនិទាន
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ទីតាំងនៃហេតុ រឿងហេតុ ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេតុឃាតក ឬ –ឃាតកៈ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេតុឃាតក ឬ –ឃាតកៈ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា អ្នកសម្លាប់ឬបំបាត់ហេតុ បើស្រ្តីជា ហេតុឃាតិកា។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេតុប្បភព ឬ –ប្រភព» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេតុប្បភព ឬ –ប្រភព
👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា (បា. ហេតុប្បភវ; សំ. ហេតុប្រភវ) ដែលមានហេតុនាំឲ្យកកើតមុន; សេចក្ដីទុក្ខដែលមានតណ្ហាជាដើមហេតុនាំឲ្យកើត(តណ្ហាជាហេតុសេចក្ដីទុក្ខជាផល) ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេតុការណ៍» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេតុការណ៍
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (បា.) រឿងរ៉ាវដែលកើតឡើងដោយហេតុផ្សេងៗ មានដូចជាចោរប្លន់ ឬកាប់សម្លាប់គ្នា ភ្លើងឆេះផ្ទះ គ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ជាដើម ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេតុ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេតុ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( សំ. បា. ) ការឬដំណើរដែលប្រព្រឹត្តទៅ; ការណ៍; ដំណើរ; រឿង; ទំនង; ដើមទង, ទងគន្លង; ដើមចម; ផ្លូវ; ផ្លូវសេចក្ដី; វិធី; បំណង ។ ខ្មែរច្រើនប្រើសំដៅសេចក្ដីថា “ដំណើរឬរឿងដែលកើតឡើង; រឿងរ៉ាវ, ការទាស់ទែងគ្នា”
ឧទាហរណ៍៖ មានហេតុ, កើតហេតុនឹងគ្នា, បង្កហេតុ, នាំបណ្ដាលហេតុ ។ ព្រោះហេតុនោះ ព្រោះដំណើរនោះ។ ឲ្យហេតុ ឲ្យទំនង ។ល។បើរៀបភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ អ. ថ. ហេ-តុ ដូចជា ហេតុឃាត ការសម្លាប់ហេតុ, ការបំបាត់ហេតុ ។ ហេតុឃាតក ឬ–ឃាតកៈ ( –ដក់ ឬ–តៈកៈ)អ្នកសម្លាប់ឬបំបាត់ហេតុ( បើស្រ្តីជា ហេតុឃាតិកា) ។ ហេតុនិទាន ទីតាំងនៃហេតុ, រឿងហេតុ ។ ហេតុប្បភព ឬ–ប្រភព ( –តុប-ប៉ៈភប់ ឬ–ប្រៈភប់; បា. ហេតុប្បភវ; សំ. ហេតុប្រភវ) ដែលមានហេតុនាំឲ្យកកើតមុន; សេចក្ដីទុក្ខដែលមានតណ្ហាជាដើមហេតុនាំឲ្យកើត(តណ្ហាជាហេតុសេចក្ដីទុក្ខជាផល) ។ ហេតុផលសន្ធាន ( –ផៈល៉ៈ–) ពាក្យតហេតុនិងផល គឺពាក្យសម្រាប់ប្រើក្នុងប្រយោគ ប្រាប់ផលដែលជាប់តមកពីហេតុ, ប្រើចំពោះពាក្យថា ព្រោះ, ព្រោះថា, ព្រោះហេតុនោះបានជា, ដ្បិត, ដ្បិតជា, ដ្បិតថា(ព. វ.) ។ ហេតុភូត ដែលកើតជាហេតុ ។ ហេតុម័ត ឬ–មន្ត ( –ម៉ាត់ ឬ–ម៉ន់) ដែលមានហេតុ(បើឥត្ថីលិង្គជា ហេតុមតី ឬ–មន្តី)។ ហេតុមូល ឬមូលហេតុ ( –លៈហែត) ហេតុដើមឬដើមហេតុ ។ ហេតុរូប រូបហេតុ,តួហេតុ ។ ហេតុវាទ ការជជែករកឲ្យឃើញហេតុ; សម្ដីដែលលើកយកហេតុមកនិយាយ ។ ហេតុវាទក ឬ–វាទកៈ ( –ទក់ ឬ–ទៈកៈ) អ្នកដែលនិយាយជជែករកឲ្យឃើញហេតុ ( បើស្រ្តីជា ហេតុវាទិកា ) ។ ហេតុវាទិន ឬ –វាទី អ្នកដែលចូលចិត្តឬហៃជជែករកឲ្យឃើញហេតុ ( បើស្រ្ដីជា ហេតុវាទិនី ) ។ ហេតុវិជ្ជា, –វិទ្យា ឬ–សាស្ត្រ វិជ្ជាដែលត្រិះរិះរកឲ្យឃើញតាមហេតុ (តក្កវិជ្ជា)។ ព. កា. ថា : ហេតុវិជ្ជា អ្នកប្រាជ្ញនានា ក្នុងលោកទាំងមូល រមែងស្រាវជ្រាវ រាវដោយអនុកូល រកឃើញប្រមូល ប្រមុំតាមពិត ។ ហេតុនិងបច្ច័យ មានការប្រាស្រ័យ ជាគូការគិត រាវរកខុសត្រូវ តាមផ្លូវពិនិត្យ បើទាល់ការគិត ពុំអាចរកឃើញ ។ល។
ការ ឬធ្វើដំណើរដែលប្រព្រឹត្តទៅ ដើមទង ដើមចម រឿងដែលកើតឡើង (ច្រើននិយាយតែពីខាងអាក្រក់)។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេដ្ឋិម» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេដ្ឋិម
👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា (បា.) ដែលជាខាងក្រោម ជាខាងក្រោយ; ដែលយ៉ាងអន់ យ៉ាងទាបឬយ៉ាងចុងគេបំផុត ។ហេដ្ឋិមដ្ឋាន ទីខាងក្រោម ។ ហេដ្ឋិមទិស (ហេត-ឋិម៉ៈទឹស) ន. (បា. ហេដ្ឋិមទិសា) ទិសខាងក្រោម (រាប់ក្នុងពួកទិស ១០) ។ ហេដ្ឋិមបរិច្ឆេទ ការកំណត់យ៉ាងទាបឬយ៉ាងចុងគេបំផុត ។ ហេដ្ឋិមភាគ ភាគខាងក្រោម ។ ហេដ្ឋិមភូមិ (–ភូម) ជាន់ ឬថ្នាក់ខាងក្រោម ។ល។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធរូបវន្ត» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធរូបវន្
👉ថ្នាក់ពាក្យជា ទ្រព្យសម្បត្តិរដ្ឋ
មានន័យថា សំណុំហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ដែលរាប់បញ្ចូលទាំងហេ-ដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធប្រើប្រាស់សម្រាប់បម្រើវិស័យគមនាគមន៍ ថាមពល ទឹកស្អាត កាកសំណល់រឹងនិងរាវ វិស័យទូរគមនាគមន៍ និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធផ្សេងៗទៀត។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធផ្លូវថ្នល់» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធផ្លូវថ្នល់
👉ថ្នាក់ពាក្យជា ទ្រព្យសម្បត្តិរដ្ឋ
មានន័យថា ដីចំណីផ្លូវ សំណង់ផ្លូវថ្នល់ ស្ថានីយចំណតរថយន្ត (បេនឡាន) បរិវេណចំណតរថយន្ត ទីសំចតរថយន្ត ស្ថានីយសេវាតាមដងផ្លូវ និងទីតាំងសម្រាកលំហែ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធនិងបណ្តាញ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធនិងបណ្តាញ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា ទ្រព្យសម្បត្តិរដ្ឋ
មានន័យថា បង្គុំនៃបរិក្ខារទូរគមនាគមន៍ ដូចជា ឋបមាណីទូរគមនាគមន៍ បណ្ដាញបញ្ជូនស៊ីញ៉ាល់ និងសំណង់ទូរគមនាគមន៍ពាក់ព័ន្ធ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធគាំទ្រវិស័យទូរគមនាគមន៍» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធគាំទ្រវិស័យទូរគមនាគមន៍
👉ថ្នាក់ពាក្យជា ទ្រព្យសម្បត្តិរដ្ឋ
មានន័យថា ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធទាំងឡាយណា ដែលត្រូវបានប្រើប្រាស់សម្រាប់ទ្រទ្រង់ និងគាំពារហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធទូរគមនាគមន៍។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការងារទាំងឡាយ មានការជីក ចាក់ដី ធ្វើស្ពាន ដើម្បីរាយផ្លូវដែក ជាដើម។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេដ្ឋាភូមិ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេដ្ឋាភូមិ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា កម្ពស់ស្មើនឹងផ្ទៃដី ថ្នាក់គេហស្ថានដែលនៅស្មើនឹងផ្ទៃដី (ជាន់ក្រោម)។
ឧទាហរណ៍៖ (ឯកសារយោង វាក្យបរិវត្តន៍ សម ថាំង)
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេញ» មានន័យដូចម្ដេច ?
តើពាក្យ «ហេងហាង» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេងហាង
👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ក្តៅរហេងរហាងខ្លាំង។
ឧទាហរណ៍៖ ក្តៅហេងហាង ។
ចិត្តហេងហាងចិត្តរសាប់រសល់ឬស្ទាក់ស្ទើរ ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេង» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេង
👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ក្តៅរហេងរហាង ក្តៅខ្លាំង (ដោយកម្តៅថ្ងៃ)។
ឧទាហរណ៍៖ ធ្វើការកណ្តាលថ្ងៃក្តៅហេង ។
(ចិ.) ដែលចម្រើន ឡើងដៃ មានលាភ មានចំណេញ សមប្រកប; មានជោគ។
ឧទាហរណ៍៖ ត្រូវលើថ្ងៃហេង ត្រូវលើថ្ងៃមានលាភ មានចំណេញ ។ ព. ផ្ទ. ស៊យ ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេ !» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេ !
👉ថ្នាក់ពាក្យជា អាល
មានន័យថា ពាក្យស្រែកហៅមិនចេញឈ្មោះដោយការឥតគោរព ដោយមើលងាយ។
👉ថ្នាក់ពាក្យជា ឧទានសព្ទ
មានន័យថា សូរស្រែកហ៊ោច្រើនគ្នា ដោយសេចក្ដីរីករាយសប្បាយ ឬដោយអំណរព្រោះមានជ័យជម្នះជាដើម ។ ហ៊េ !
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហេ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហេ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាវិសេសន៍
មានន័យថា ដែលស្ទុះ ឬរត់សំដៅត្រង់មិនទទីមទទាម ។
ឧទាហរណ៍៖ ស្ទុះហេចូលទៅ, រត់ហេចុះហេឡើង ។
👉ថ្នាក់ពាក្យជា ឧទានសព្ទ
មានន័យថា សូរសម្រែកសេះ ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហៀវហោះ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហៀវហោះ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ហោះលឿនប្លៀវ ហោះផ្លេកផ្លោះច្រៀវច្រៃ ។
ឧទាហរណ៍៖ យក្សហៀវហោះ (ច្រើនប្រើក្នុងកាព្យ) : យន្តមេឃហៀវហោះ រម្លងចន្លោះ ដងភ្នំនានា ត្រដែតត្រដឹម សន្លឹមនេត្រា ឰដ៏វេហាស៍ ដូចក្រៀលបក្សី ។អ្នកជិះក្នុងយន្ត ក្រឡេកគយគន់ មើលមកផែនដី ឃើញឆ្ងាយលន្លឹម គួរព្រឹមហឫទ័យ បែរជាឥតភ័យ ព្រោះអាងគ្រឿងចក្រ ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហៀវ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហៀវ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ចង្កូមសេះឈ្មោល ។
ឧទាហរណ៍៖ សេះដុះហៀវ ( ដុះក្នុងកាលដែលពេញទំហំ ) ។ ព. ទ. បុ. សេះញីដុះហៀវ មាន់ញីរងាវ ស្រីច្រៀងខាតល័ក្ខណ៍ ( សេចក្ដីងាយមិនបាច់អធិប្បាយ; ប៉ុន្តែក្នុងសម័យនេះ សកលលោករាប់អានស្រីចេះច្រៀងពីរោះថា”មានតម្លៃ” មិនបង្អាប់ថា”ខាតល័ក្ខណ៍” ដូច ព. ទ. បុ. នេះទេ ) ។
👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ( ស. ប្រើជា ហ្យើ់វ អ.ថ. ហ្យើ់វ ) ហួត, ហួតហែង ។
ឧទាហរណ៍៖ ប្រេងហៀវ ។ ហៀវហែង ហៀវហួត រឹងស្ងួត (ម. ព. ហែង ផង) ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហៀ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហៀ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ស្តើងណាស់ ។
ឧទាហរណ៍៖ ស្តើងហៀ សម្តើងហៀ គឺស្តើងសើកប៉ប្រើក ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហើរ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហើរ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ទៅឯអាកាសដោយកម្លាំងស្លាបជក់ខ្យល់ ។
ឧទាហរណ៍៖ សត្វហើរព្រាត។
រសាត់ឡើងដោយកម្លាំងខ្យល់ ។
ឧទាហរណ៍៖ ស្លឹកឈើហើរ។
ឡើងទៅឯអាកាសដោយជក់ខ្យល់ ។
ឧទាហរណ៍៖ ខ្លែងហើរ។
ខ្ចរខ្ចាយទៅ។
ឧទាហរណ៍៖ សម្តីហើរតាមខ្យល់ សម្តីខ្ចរខ្ចាយវែងឆ្ងាយទៅ ។
👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលលូតវែងខ្ពស់ឡើង (ចំពោះតែទំពាំង) ។
ឧទាហរណ៍៖ ទំពាំងហើរ។
ហោះហើរ (ម. ព. ហោះ) ។
(ព. ប្រ.) ដែលថយខ្សោយព័ណ៌ សៅសម្បុរព្រោះត្រូវកម្តៅថ្ងៃជាដើម
ឧទាហរណ៍៖ សំពត់ហើរព័ណ៌ ។
ពាក្យសាមញ្ញនិយាយក្លាយមកពី ហឹរ (ម. ព. នេះ) ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហើយ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហើយ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលស្រេច រួច រួចស្រេច; រួចរាល់; ស្រេចបាច់; ដែលកន្លងទៅជាស្រេច។
ឧទាហរណ៍៖ ធ្វើការមិនទាន់ហើយ ធ្វើនេះហើយធ្វើនុះទៀត ។ ហើយក៏ និ. រួចក៏ ។ ហើយគ្នា និ. ស្រេចគ្នា លែងទាក់ទិនគ្នាទៅទៀត : ហើយគ្នាតែប៉ុណ្ណេះ ឬ តែប៉ុណ្ណេះក៏ហើយគ្នា ។ ពាក្យលាន់មាត់ដោយនឹកស្តាយ ដោយតូចចិត្ត ឬដោយអស់សង្ឃឹម : ហើយគ្នា ! អស់កើតជាអីហើយ !; ច្រើនថា ហើយគ្នាតែម្តង ! ។ ហើយដោយ ឬដ៏ហើយដោយ គុ. ដែលធ្វើដោយ : ហើយដោយមាស ឬ ដ៏ហើយដោយមាស ដែលធ្វើដោយមាស ដែលយកមាសធ្វើ(ត្រូវនឹង បា. មយ ដែលយើងប្រើជា –ម័យ ដូចជា លោហម័យ សុវណ្ណម័យ ជាដើម) ។ ហើយពី និ. រួចពី អស់ពី :ហើយពីនុ៎ះនោះ រួចពីនុ៎ះនោះ ។ ហើយហោង (–អ្ហង) ស្រេចហោង (ម. ព. ហោង និ. ផង) ។ល។ 👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាវិសេសន៍
មានន័យថា ដែលស្រេច រួច រួចស្រេច; រួចរាល់; ស្រេចបាច់; ដែលកន្លងទៅជាស្រេច។
ឧទាហរណ៍៖ ធ្វើការមិនទាន់ហើយ ធ្វើនេះហើយធ្វើនុះទៀត ។ ហើយក៏ និ. រួចក៏ ។ ហើយគ្នា និ. ស្រេចគ្នា លែងទាក់ទិនគ្នាទៅទៀត : ហើយគ្នាតែប៉ុណ្ណេះ ឬ តែប៉ុណ្ណេះក៏ហើយគ្នា ។ ពាក្យលាន់មាត់ដោយនឹកស្តាយ ដោយតូចចិត្ត ឬដោយអស់សង្ឃឹម : ហើយគ្នា ! អស់កើតជាអីហើយ !; ច្រើនថា ហើយគ្នាតែម្តង ! ។ ហើយដោយ ឬដ៏ហើយដោយ គុ. ដែលធ្វើដោយ : ហើយដោយមាស ឬ ដ៏ហើយដោយមាស ដែលធ្វើដោយមាស ដែលយកមាសធ្វើ(ត្រូវនឹង បា. មយ ដែលយើងប្រើជា –ម័យ ដូចជា លោហម័យ សុវណ្ណម័យ ជាដើម) ។ ហើយពី និ. រួចពី អស់ពី :ហើយពីនុ៎ះនោះ រួចពីនុ៎ះនោះ ។ ហើយហោង (–អ្ហង) ស្រេចហោង (ម. ព. ហោង និ. ផង) ។ល។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហើមស្រក» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហើមស្រក
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ឈ្មោះជំងឺមួយប្រភេទ ហើមៗស្រកៗសាចុះសាឡើងរឿយៗ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហើមធំ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហើមធំ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ឈ្មោះដើមឈើធំម៉្យាងកម្ពស់ពី ១៥ ទៅ ៣០ម ដុះក្នុងព្រៃស្រោង និងព្រៃល្បោះ នៃប្រទេសថៃ ខ្មែរ និងវៀតណាម។ ជ័រវា គេយកទុកដុត ជាគ្រឿងក្រអូបថ្វាយព្រះ ពេលមានបុណ្យទាន។ គ្រូថ្នាំយកសំបកដើមហើមធំ ធ្វើឱសថព្យាបាលជំងឺរាកមួល និងហើយពោះវៀន។ ឈើមានពណ៌លឿង ផុយណាស់ គេអាចដុតធ្វើព្យូងថ្មបានល្អ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហើម» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហើម
👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ទុលប៉ោងសាច់ឡើងកំពុងធំខ្ពស់ជាងប្រក្រតីដើម។
ឧទាហរណ៍៖ ហើមជើង ហើមពោះ; ខ្មោចហើមស្ពីង ជើងស្តាំហើមខ្លាំងមិនស្រក ។
👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ទុលប៉ោងសាច់ឡើងកំពុងធំខ្ពស់ជាងប្រក្រតីដើម។
ឧទាហរណ៍៖ ហើមជើង ហើមពោះ; ខ្មោចហើមស្ពីង ជើងស្តាំហើមខ្លាំងមិនស្រក ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហើប» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហើប
👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា របើកងើបឃ្លាតពីទីប្រក្រតី ។
ឧទាហរណ៍៖ ក្តារជញ្ជាំងហើប។
អណ្តែតងើបខ្ពស់ឡើង ។
ឧទាហរណ៍៖ លុះកើបយកស្រូវខ្លះចេញទៅ មាឌទូកហើបពីក្នុងទឹកបាន មួយចំអាម។
លើក ឬក្រោកឲ្យឃ្លាតឡើងបន្តិច (បង្ហើប) ។
ឧទាហរណ៍៖ ទាញឡើងឲ្យហើប លើកមិនហើប; ក្រោកមិនហើបពីកន្ទេល។
បញ្ចេញវាចាឬចេញស្តី។
ឧទាហរណ៍៖ ទុកជាស្តីឲ្យយ៉ាងណាក៏មិនហ៊ានហើប ។
ហើបមាត់ បើកមាត់ឬហាមាត់ស្តី ។ ហើបមាត់មិនរួច ស្ងៀមឈឹង; ស្តីថាមិនកើត មិនហ៊ានស្តីថា ។ ហើបហា ហាមាត់ឬបើកមាត់ស្តី ។ល។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហួស» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហួស
👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា កន្លង ឬរំលងហើយ ។
ឧទាហរណ៍៖ ហួសពេល។
ផុតរលត់ (ស្លាប់)
ឧទាហរណ៍៖ ហួសហើយ (ព. សា.) ។
👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលកន្លង, រំលង; លើស, លើសលុប, លើសលែង, ក្រៃលែង; លុបលើ; ជ្រុល; ជាង; …។ ហួសកម្លាំង លើសពីកម្លាំង,លុបលើកម្លាំង ។ ហួសការ ជ្រុលការ, អស់អំណាចការ; ខូចការ ។ ហួសកំណត់ លើសពីកំណត់ ។ ហួសកំណោស លើសប្រមាណ, លើសពីកំណត់ ។ ហួសខ្នាត លើសពីខ្នាត ។ ហួសគិត អស់គិតទៅទៀតកើត ។ ហួសចិត្ត ហួសគំនិត,ហួសគិត ។ ហួសប្រមាណ លើសពីប្រមាណ ។ ហួសពេក ជ្រុលពេក ។ ហួសមាឌ ឬ-មាត្រ លុបមាឌ ។ ហួសវិស័យ ផុតវិស័យ, ក្រៅវិស័យ ។ ហួសហេតុ ក្រៃលែងជាងហេតុ ។ ហួសពីនោះទៅរំលងពីនោះទៅ ។ ចេះហួស ចេះជ្រុល ។ ចេះហួសគេ ចេះជាងគេ ឬចេះលើសគេ ។ ល ។
👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាវិសេសន៍
មានន័យថា ដែលកន្លង, រំលង; លើស, លើសលុប, លើសលែង, ក្រៃលែង; លុបលើ; ជ្រុល; ជាង; …។ ហួសកម្លាំង លើសពីកម្លាំង,លុបលើកម្លាំង ។ ហួសការ ជ្រុលការ, អស់អំណាចការ; ខូចការ ។ ហួសកំណត់ លើសពីកំណត់ ។ ហួសកំណោស លើសប្រមាណ, លើសពីកំណត់ ។ ហួសខ្នាត លើសពីខ្នាត ។ ហួសគិត អស់គិតទៅទៀតកើត ។ ហួសចិត្ត ហួសគំនិត,ហួសគិត ។ ហួសប្រមាណ លើសពីប្រមាណ ។ ហួសពេក ជ្រុលពេក ។ ហួសមាឌ ឬ-មាត្រ លុបមាឌ ។ ហួសវិស័យ ផុតវិស័យ, ក្រៅវិស័យ ។ ហួសហេតុ ក្រៃលែងជាងហេតុ ។ ហួសពីនោះទៅរំលងពីនោះទៅ ។ ចេះហួស ចេះជ្រុល ។ ចេះហួសគេ ចេះជាងគេ ឬចេះលើសគេ ។ ល ។
👉ថ្នាក់ពាក្យជា និបាតសព្ទ
មានន័យថា ដែលកន្លង, រំលង; លើស, លើសលុប, លើសលែង, ក្រៃលែង; លុបលើ; ជ្រុល; ជាង; …។ ហួសកម្លាំង លើសពីកម្លាំង,លុបលើកម្លាំង ។ ហួសការ ជ្រុលការ, អស់អំណាចការ; ខូចការ ។ ហួសកំណត់ លើសពីកំណត់ ។ ហួសកំណោស លើសប្រមាណ, លើសពីកំណត់ ។ ហួសខ្នាត លើសពីខ្នាត ។ ហួសគិត អស់គិតទៅទៀតកើត ។ ហួសចិត្ត ហួសគំនិត,ហួសគិត ។ ហួសប្រមាណ លើសពីប្រមាណ ។ ហួសពេក ជ្រុលពេក ។ ហួសមាឌ ឬ-មាត្រ លុបមាឌ ។ ហួសវិស័យ ផុតវិស័យ, ក្រៅវិស័យ ។ ហួសហេតុ ក្រៃលែងជាងហេតុ ។ ហួសពីនោះទៅរំលងពីនោះទៅ ។ ចេះហួស ចេះជ្រុល ។ ចេះហួសគេ ចេះជាងគេ ឬចេះលើសគេ ។ ល ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហួល» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហួល
👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ឈឺអួលស្រយង់ខ្លាំងដោយមានប៉ៈទង្គុកទង្គិចត្រូវសរសៃអណ្ឌៈ ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហួរ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហួរ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ស្រូបរាវដោយចំពុះ (ចំពោះតែសត្វពួកទា ពួកក្ងាន)
ឧទាហរណ៍៖ ទាហួរ ប្រវឹកហួរ ។ ហួរហែក ឬ ហែកហួរ ហែកច្រៀកខ្ទេចខ្ទី ឬហែកឈ្លីញីញក់ ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហួយ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហួយ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (ចិ. ហូយហួយ) ឈ្មោះល្បែងស៊ីសងមួយប្រភេទ មានដើមកំណើតអំពីពួកចិនលេងដោយចេញរូបមាន ៣៦ រូបណាមួយ ឬចេញតួអក្សរ តួលេខ ៣៦ តួ តួណាមួយ ចេញក្នុងមួយថ្ងៃពីរពេល ព្រឹកម្តងល្ងាចម្តង ឲ្យពួកអ្នកចូលចិត្តលេងចាក់ផ្សងតាមសំណាង ជាល្បែងនាំឲ្យមនុស្សទាំងឡាយញៀនជាប់ចិត្តមិនងាយលែងលេង នាំឲ្យខាតវេលាធ្វើការរបរ និងការសិក្សា ហិនហោចទ្រព្យសម្បត្តិមិនភ្ញាក់ខ្លួន (មានតែក្នុងសម័យពីដើម)។
ឧទាហរណ៍៖ អ្នកលេងហួយច្រើនតែផ្សងយល់សប្ន ឬ ស្វែងរកគ្រូចេះយឹតចេះខាប ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហួម៉ៃ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហួម៉ៃ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( ស. ហ្វ័មៃ អ. ថ. ហួ៎ម៉ាយ់ < ហ្វ័”ក្បាល” + មៃ “ឈើ” = ក្បាលស៊ូធន់ការវាយកាប់ដូចជាឈើ ) អ្នកលេងកាប់ចាក់ដៃជាឬយ៉ាងប៉ិន, យ៉ាងពូកែ
ឧទាហរណ៍៖ ពួកហួម៉ៃ អ្នកលេងហួម៉ៃ ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហួម» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហួម
👉ថ្នាក់ពាក្យជា ឧទានសព្ទ
មានន័យថា សូរស្ងាបខ្លាំង។
ឧទាហរណ៍៖ ស្ងាបហួម ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហួត» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហួត
👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ជ្រាបបាត់អស់ ជ្រាបរីងអស់ ។
ឧទាហរណ៍៖ ទឹកហួតអស់។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហួញ» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហួញ
👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា គ្រែត; ស្ញូញ (ចំពោះតែជូរ)។
ឧទាហរណ៍៖ អម្ពិលជូរហួញ; មុខជូរហួញ ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហួច» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហួច
👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា បង្ហើបក្របួចបបូរមាត់បញ្ចេញសូរសព្ទតូចគ្រលួច (ច្រើនប្រើជាបទភ្លេង)។
ឧទាហរណ៍៖ ហួចបទអុំទូក ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហួងហែន» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហួងហែន
👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា (មើលក្នុងពាក្យ ហួងហែង) ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត
តើពាក្យ «ហួងហែង» មានន័យដូចម្ដេច ?
ហួងហែង
👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ( ស. ហ្វង អ. ថ. ហួ៎ង”រក្សា, គ្រប់គ្រង, ថែទាំ; មិនចង់ឲ្យ”, ហន អ.ថ. ហែ៎ន”កាន់កាប់,បីបាច់,ចាំរក្សា” > ហ្វងហន អ. ថ. ហួ៎ងហែ៎ន ) កាន់កាប់រក្សាឲ្យនៅក្នុងអំណាចខ្លួន,ខារខាំងមិនឱ្យបានទៅអ្នកដទៃ
ឧទាហរណ៍៖ ហួងហែងទ្រព្យ ហួងហែងរក្សាស្រែចម្ការ ។
ហួងហែងឲ្យស្រេចលើខ្លួន។
ឧទាហរណ៍៖ ម្ហូបចំណីទាំងនេះជាសាធារណៈ មិនត្រូវអ្នកណាហួងហែងទេ ! (និយាយថា ហួងហែន ក៏មាន តែមិនសូវប្រើ) ។
ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត