Author: videoslearning.com

ស្នួល

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ឈ្មោះឈើធំមួយប្រភេទ ស្លឹកល្អិតៗ សាច់ជ្រាក, គេច្រើនប្រើការចងល័ក្ត។
ព្រឹក្សកម្ពស់ ១០-២០ ម ដុះក្នុងព្រៃស្រោង និងព្រៃល្បោះក្នុងឧបទ្វីបឥណ្ឌូចិន។ ផ្លែខ្ចីៗអាចបរិភោគបាន។ គ្រាប់ទុំគេលីង ហើយកិនឱ្យម៉ដ្ឋឆុងផឹកដូចកាហ្វេ។ ឈើស្នួលគេប្រើសម្រាប់សង់ផ្ទះ និងធ្វើវត្ថុឈើផ្សេងៗ។

                        ឈ្មោះស្រុកមួយក្នុងខេត្តក្រចេះ។

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ទុំដោយបង្ខំ គឺទុំដោយមិនទាន់ពេញចំណាស់។
ឧទាហរណ៍៖ ផ្លែស្វាយស្នួល, ទុំស្នួល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នួ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ប្រដាប់សម្រាប់ដើរសួលើ ឬប្រដាប់សម្រាប់ពាក់សំពត់ជាដើម។
ឧទាហរណ៍៖ ដើរតាមស្នួ, ឈើស្នួ; ស្នួចីវរ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នូលទឹកកក

👉ថ្នាក់ពាក្យជា បច្ចេកសព្ទបរិស្ថាន
មានន័យថា សំណាកទឹកកកដែលមានរាងស៊ីឡាំងដែលបានមកពីការខួងយកចេញពីផែនទឹកកក ឬស្រទាប់ទឹកកក ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នូល

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា អ្វីៗដែលដាក់ស៊កឬញាត់ខាងក្នុង ដូចជាបណ្ដូល។
ឧទាហរណ៍៖ ស្នូលឈើ, ស្នូលនំគម។

                     ស្នូលប្រទេស (ព. ប្រ.) ប្រទេសដែលនៅកណ្ដាលគេ ក្នុងចំណោមប្រទេសជិតខាង ។ ស្នូលពោត ឬ បណ្ដូលពោត បណ្ដូលផ្លែពោត។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នូរ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា សូរ, សូរសព្ទ ( ម. ប្រ., ច្រ. ប្រ. សូរ ជាង )។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នូក

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ប្រដាប់មានរាងក្រឡូមខាងក្នុង សណ្ឋានស្នាច តែមានរបាំងខាងដើមនិងខាងចុង ( ច្រើនធ្វើដោយឈើ )។
ឧទាហរណ៍៖ ស្នូកជ្រូក ស្នូកសម្រាប់ដាក់បាយជ្រូក; ស្នូកជ្រលក់ ស្នូកសម្រាប់ជ្រលក់សំពត់។

                     សំបករាងកាយសត្វអដ្ឋិចម្មជាតិពួកខ្លះ មានអណ្ដើកជាដើម។
ឧទាហរណ៍៖ ស្នូកអណ្ដើក, ស្នូកកន្ធាយ។

                     ប៉ែកខាងគល់កាំភ្លើង។
ឧទាហរណ៍៖ ស្នូកកាំភ្លើង។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នុំ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( ស. ប្រើជា សនម អ. ថ. សៈហ្នុ៎ម ) អ្នករុំសព ( ចំពោះតែអ្នកធ្វើការក្នុងព្រះរាជវាំង មានមុខការខាងរុំសពក្សត្រិយ៍មន្ត្រី, ខាងការរៀបចំសពព្រះរាជទ្រព្យ, ខាងការចាំរក្សាហោព្រះអដ្ឋិ )។
ឧទាហរណ៍៖ ក្រុមស្នុំ, ពួកស្នុំ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នឹម

មានន័យថា (ម. ព. ស្និម )។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នឹង

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ចម្រឹងស្រួចដែលបោះក្នុងដី ចងខ្សែបសុសត្វ។
ឧទាហរណ៍៖ ស្នឹងគោ។

                     បង្គោលខ្លីដែលបោះឬជីកដាំក្នុងដី ចងខ្សែសន្ធឹងដៃជើងមនុស្សទោស។
ឧទាហរណ៍៖ ចងស្នឹង, វាយស្នឹង ( មានប្រើតែក្នុងរជ្ជកាលពីដើម )។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្និម

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា មន្ទិលឬច្រែះស្ដើងដែលកើតនៅលោហជាតិមានដែក, ស្ពាន់ជាដើម ( ច្រើនប្រើ ស្នឹម ជាង )
ឧទាហរណ៍៖ ដែកឡើងស្នឹម, ស្នឹមស្ពាន់។

                      ព. ប្រ. ស្នឹមចិត្ត មន្ទិលរបស់ចិត្ត, គ្រឿងសៅហ្មងចិត្ត, ឧបក្កិលេស ។ កើតស្នឹមក្នុងផ្ទះ មានដំណើរសៅហ្មងនឹងគ្នាឯងក្នុងផ្ទះ ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្និទ្ធ—

មានន័យថា ( មើលក្នុងពាក្យ ស្និទ្ធ )។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្និទ្ធ​ស្នេហ៍ ឬ ស្នេហ៍​ស្និទ្ធិ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ជា​ទី​ស្រឡាញ់​​ស៊ប់​ជាប់​ចិត្ត (ព. កា.) ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្និទ្ធ​ស្នេហា

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ស្នេហា​ស៊ប់​ចិត្ត, ស្នេហ៍​ស្និទ្ធ ។ល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្និទ្ធ​ជិត

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ជិត​ដិត​ណាស់; ជិត​ស្លុង ឥត​មាន​ស្នាម ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្និទ្ធស្នាល

មានន័យថា ( ម. ព. ស្នាល )។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្និទ្ធ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ( សំ. និង បា. រួមគ្នាម្ខាងមួយតួ; សំ. ស្និគ្ធ; បា. សិនិទ្ធ ) ដែលជាទីស្រឡាញ់, ជាទីពេញចិត្ត; ស្អិត; ខាប់; ឆ្ងាញ់; ល្អ; ល្អិតល្អ ( ម. ព. សិនិទ្ធ ផង ) ។ ខ្មែរប្រើជា កិ., កិ. វិ. ឬ គុ. ស្រឡាញ់ស៊ប់, ស្រឡាញ់អស់ពីចិត្ត, ស៊ប់ចិត្តឥតរង្កៀស, ទុកចិត្តស៊ប់; ជិតដិត, ទំនុកទុកចិត្ត, ឥតរង្កៀស ។
ឧទាហរណ៍៖ ខ្ញុំមិនសូវស្និទ្ធនឹងគេទេ; បរិភោគស្និទ្ធ; មនុស្សស្និទ្ធនឹងគ្នា, មិត្រស្និទ្ធ។

                       ជិតស្លុង ។
ឧទាហរណ៍៖ ឈើសាច់ស្និទ្ធ; ដៃជាងនេះបញ្ចុះដំណាប់ស្និទ្ធល្អណាស់ ។

                       ស្និទ្ធជិត ជិតដិតណាស់; ជិតស្លុង ឥតមានស្នាម ។ ស្និទ្ធស្នាល ( ម. ព. ស្នាល ) ។ ស្និទ្ធស្នេហ៍ ឬ ស្នេហ៍ស្និទ្ធ ជាទីស្រឡាញ់ស៊ប់ជាប់ចិត្ត ( ព. កា. ) ។ ស្និទ្ធស្នេហា ស្នេហាស៊ប់ចិត្ត, ស្នេហ៍ស្និទ្ធ ។ ល ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្និត

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ប្រជុំឬសំណុំផ្លែចេកដែលនៅជាប់នឹងស្ទងឬដែលពន្លះចេញពីស្ទងមកមិនឲ្យរបេះដាច់ពីគ្នា។
ឧទាហរណ៍៖ ស្និតចេក ឬ ចេកមួយស្និត។

                    ក្រាសមួយប្រភេទមានធ្មេញទាំងពីរខាងល្អិតញឹកជិត សម្រាប់សិតឲ្យដោយចៃឬសិតសក់ស្លូតឲ្យរាបជិត។

👉ថ្នាក់ពាក្យជា រាជសព្ទ
មានន័យថា (ក្រាសធេ្មញល្អិត) ព្រះសម្អាងកេសា ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាល

👉ថ្នាក់ពាក្យជា បរិវារសព្ទ
មានន័យថា ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ ស្និទ្ធ ថា ។
ឧទាហរណ៍៖ ស្និទ្ធស្នាល ស្និទ្ធជិតដិតនឹងគ្នា, ស្និទ្ធឥតរង្កៀស : មនុស្សស្និទ្ធស្នាល; សេចក្តីស្និទ្ធស្នាល។

                       ស្នាលស្និទ្ធ ដូចគ្នានឹង ស្និទ្ធស្នាល ដែរ ។ ព. កា. ថា : សេចក្តីស្និទ្ធស្នាល មានរសត្រកាល ប្រសើរថ្លៃថ្នា ជាងអស់រសផង ដែលឆ្ងាញ់ពីសា ឥតមានភោជនណា ប្រដូចស្មើបាន ។ ដ្បិតរសភោជន ទោះឆ្ងាញ់ពេកពន់ ចិញ្ចឹមរូបប្រាណ ឆ្ងាញ់តែមួយពេល ពុំយូរប៉ុន្មាន ស្និទ្ធស្នាលឆ្ងាញ់បាន អស់កាលយូរលង់ ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាយុ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( សំ.; បា. នហារុ ) សរសៃឈាម ( ម. ព. ធមនី និង នហារុ ផង )។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាយទឹក

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ឈ្មោះគុម្ពព្រឹក្សម្យ៉ាងដុះច្រើន ជាដង្គំត្រង់ឡើងលើកំពស់ ១-២ ម ក្នុងព្រៃស្រោង ច្រើនមានតាមមាត់ទឹក ឥណ្ឌូចិន និងជ្វា។ ស្លឹក ហាលស្ងួតសម្រាប់ទុកធ្វើចន្លុះ។
ឧទាហរណ៍៖ (ឯកសារយោង វចនានុក្រម រុក្ខជាតិប្រើប្រាស់ក្នុងប្រទេសកម្ពុជា )

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាយដែល

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ឈ្មោះឈើមួយប្រភេទ ដើមស្រលួត ស្លឹកទ្រវែងស្រួចៗ សាច់រឹង។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាយ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ឈ្មោះឈើមួយប្រភេទ ស្លឹកច្រាញ មែកកន្ទ្រាង មានជ័រ-សស្អិត សំបកស្វិត បុកស្ងោធ្វើក្រដាសសាច់ក្រាស់បាន។
ឧទាហរណ៍៖ ក្រដាសស្នាយល្អជាងក្រដាសល្វាដី។

                    “ចុល្លព្រឹក្សមានមែកធាងក្រវិចក្រវៀន កំពស់ ២-៤ម ដុះលើដីវាល និងក្នុងព្រៃគម្ពោតមានបន្លា នៃទ្វីបអាស៊ីក្តៅ។ ស្លឹកគគ្រាត ខ្មែរតែងប្រើសម្រាប់ដុះធ្មេញឱ្យស ឬខាត់ តុ ទូ។ តាមក្បួនឱសថបុរាណ គេស្ងោរស្លឹកផឹកពញយាបាល រាគមួល។ គេស្ងោរឫសជាថ្នាំក្អក ឬថ្នាំព្យាបាលជំងឺរបេង។ “

                      ស្នៀតសម្រាប់បោះកាំរទេះឲ្យតឹងឲ្យណែន។
ឧទាហរណ៍៖ បោះស្នាយរទេះ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាមភ្លោះ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា គូតូច ឬប្រឡាយធំជ្រៅដែលជីកព័ទ្ធជុំវិញកំពែងជាដើម បញ្ចូលទឹកឲ្យដក់នៅជានិច្ច សម្រាប់ការពារមិនឲ្យបច្ចាមិត្តពីខាងក្រៅចូលមកបានដោយងាយ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាមបន្សល់ទុក

👉ថ្នាក់ពាក្យជា បច្ចេកសព្ទបរិស្ថាន
មានន័យថា លំនាំនៃផលតបអាកាសធាតុនៅទីកន្លែង និង/ ឬ ពេលវេលាណាមួយ ទៅនឹងកម្លាំងជំរុញជាក់លាក់ ។ ស្នាមបន្សល់ទុកត្រូវបានប្រើប្រាស់ដើម្បីស្វែងរកវត្តមានប្រតិកម្ម។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាមចុម្ពិត

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ទីជិតដែលល្មមមេដែកស្រូបទាញបាន។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាមគំនូស

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ស្នាមដិតជាប់នៅលើអ្វីមួយ ទោះខូង ឬរាបក៏ដោយ លំអានដែលលេចចេញឱ្យឃើញ ដឹងបាន។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាប់—

មានន័យថា ( មើលក្នុងពាក្យ ស្នាប់ ន. )។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាប់​ភ្លៅ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ខោ​ជើង​ខ្លី​ចង្អៀត​រឹត​ភ្លៅ ។ល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាប់​ព្រះ​ជង្ឃ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (រ. ស.) ខោ​ជើង​វែង ឬ​ស្រោម​ជើង ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាប់​ដៃ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ប្រដាប់​ពាក់​ដៃ​ជា​ទ្រនាប់​សម្រាប់​ដាល់​​កុំ​ឲ្យ​ប៉ះ​ត្រូវ​ម្រាម​ដៃ ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាប់​ដេរ ឬ ស្នាប់​ម្រាម​ដៃ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ទ្រនាប់​សម្រាប់​ស៊ត​ម្រាប​ដៃ​ដេរ​កុំ​ឲ្យ​ម្ជុល​មុត​ដៃ ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាប់ស្មៅ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ដីវាលដែលគេដាំស្មៅយ៉ាងក្រាស់ជិត ហើយកាត់តម្រឹម ជាគ្រឿងលម្អ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាប់មុខ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ឈ្មោះចេកឥតគ្រាប់មួយប្រភេទ ផ្លែធំៗសំបកក្រាស់។
ឧទាហរណ៍៖ ចេកស្នាប់មុខ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាប់ព្រះឧរូ (ឧរុ)

👉ថ្នាក់ពាក្យជា រាជសព្ទ
មានន័យថា ខោស្នាប់ភ្លៅ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាប់ព្រះសិរ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា រាជសព្ទ
មានន័យថា កន្សែងជូតក្បាល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាប់ព្រះជង្ឃ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា រាជសព្ទ
មានន័យថា ខោជើងវែង។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាប់

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ស្រង ។
ឧទាហរណ៍៖ ស្នាប់ក; ស្នាប់ផ្សិត។

                     ប្រដាប់សម្រាប់ទ្រាប់, សម្រាប់រង, សម្រាប់ការពារ ។ ស្នាប់ដេរ ឬ ស្នាប់ម្រាមដៃ ទ្រនាប់សម្រាប់ស៊កម្រាមដៃដេរកុំឲ្យម្ជុលមុតដៃ ។ ស្នាប់ដៃ ប្រដាប់ពាក់ដៃជាទ្រនាប់សម្រាប់ដាល់កុំឲ្យប៉ះត្រូវម្រាមដៃ ។ ស្នាប់ព្រះជង្ឃ ( —ជង់; រ. ស. ) ខោជើងវែង ឬស្រោមជើង ។ ស្នាប់ព្រះសិរ ( រ. ស. ) ឈ្នួតព្រះសិរ ( ឈ្នួតក្បាល ) ។ ស្នាប់ព្រះឧរុ ( រ. ស.) ខោខ្លី, ខោស្នាប់ភ្លៅ ( ហៅក្លាយជា —ឧរូ ក៏មាន ) ។ ស្នាប់ភ្លៅ ខោជើងខ្លីចង្អៀតរឹតភ្លៅ ។ ល ។

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលញៀតញឹកជុកជិត។
ឧទាហរណ៍៖ ព្រៃស្នាប់។

                    ប្រើជា ន. ក៏បាន: ស្នាប់ស្បូវ, ស្នាប់ត្រែង។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាបក

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( សំ.; បា. នហាបក ) អ្នកផ្ងូតទឹក, អ្នកបម្រើគេក្នុងការងូតទឹក; អ្នកផ្ងូតទឹកបង្កក់ប្រសិទ្ធិឲ្យគេ, អ្នករកប្រយោជន៍ដោយការស្រោចទឹកឲ្យគេ ( សរសេរជា ស្នាបកៈ ក៏បាន; បើស្ត្រីជា ស្នាបិកា )។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាប

មានន័យថា ( ម. ព. ស្ងាប ន. )។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នានីយ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា (សំ.; បា. នហានីយ) ដែលសម្រាប់ងូត, ដែលប្រើជាគ្រឿងងូត ។ ស្នានីយពស្ត្រ ឬ —ព័ស្ត្រ ( —យៈ— ) ដូចគ្នានឹង ស្នានពស្ត្រ ឬ —ព័ស្ត្រ ។ ស្នានីយភណ្ឌ ឬ —ភាណ្ឌ (—យៈ—) របស់សម្រាប់ប្រើការងូត, សម្រាប់ប្រើការដុះជម្រះកាយ ( ដូចយ៉ាងលំអិតនិងសាប៊ូជាដើម ) ។ ស្នានីយវារី ( —យៈ—; សំ. —វារិ ) ទឹកសម្រាប់ងូត។ល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នានកិច្ច, ពិធី

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការចំអាសរូបអសុភ គឺការលាងជម្រះកាយឱ្យ មនុស្សដែលទើបតែស្លាប់ដោយរោគផ្សេងៗ ឬដោយជរាពាធ ពិធីមហាសិទ្ធិ ដែលអ្នកបួសក្នុងលទ្ធិគ្រឹស្តចាក់ស្រាទំពាំងជូរលាយទឹកទៅលើដៃបរិស័ទ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាន

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( សំ.; បា. នហាន ) ការងូតទឹក, ការជម្រះកាយ ។ រ. ស. ប្រើជា កិ. “ស្រង់ទឹក”
ឧទាហរណ៍៖ ទ្រង់ស្នាន ទ្រង់ស្រង់។

                     បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ អ. ថ. ស្នាន៉ៈ, ដូចជា ស្នានកាល ពេលងូតទឹក ។ ស្នានគ្រឹះ ឬ ស្នានវេស្ម័ន បន្ទប់សម្រាប់ងូតទឹក ។ ស្នានពស្ត្រ ឬ —ព័ស្ត្រ ( —ពស់ ឬ —ព័ស ) សំពត់សម្រាប់ផ្លាស់ងូតទឹក (សំពត់ងូត) ។ ស្នានភូមិ ឬ —ស្ថាន ទីសម្រាប់ងូតទឹក ។ល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាតកបត្រ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា មធ្យមសិក្សាបត្រ សញ្ញាបត្រជាគ្រឿងសម្គាល់ថា សាមីជនបានរៀនផុតការសិក្សានៅក្នុងវិទ្យាល័យហើយ​។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាតក, -តិកា

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា អ្នកមានមធ្យមសិក្សាបត្រ គឺសញ្ញាបត្រជាទីបំផុតនៃការសិក្សាក្នុងវិទ្យាល័យ (ម.ព នោះ)។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាតក

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( សំ.; បា. នហាតក ) អ្នកងូតទឹក; អ្នកងូតទឹកជម្រះចង្រៃ; អ្នកងូតទឹកប្រសិទ្ធីក្នុងវេលាចប់កិច្ចសិក្សា ( លទ្ធិព្រាហ្មណ៍ ); ប្រើជា ស្នាតកៈ ក៏បាន; បើស្ត្រីជា ស្នាតិកា។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាដៃឯក

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការងារដែលធ្វើរួចស្រេច ការសម្រិតសម្រាំងរបស់ជនណាមួយ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាដៃភាពយន្តជាស្នាដៃដោយឡែកណាមួយ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា ចំណូលមិនមែនសារពើពន្ធ
មានន័យថា រួមមាន៖ ▪ស្នាដៃភាពយន្តរឿងខ្នាតវែង ខ្នាតខ្លី ▪ស្នាដៃភាពយន្តទូរទស្សន៍ខ្នាតវែង ខ្នាតខ្លី ▪ស្នាដៃភាពយន្តរឿងភាគ ▪ស្នាដៃភាពយន្តឯកសារខ្នាតវែង ខ្នាតខ្លី ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាដៃ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការដែលកើតពីដៃធ្វើ; ថ្វីដៃ។
ឧទាហរណ៍៖ ប្រាសាទនគរវត្តជាស្នាដៃរបស់ពួកជាងខ្មែរសម័យបុរាណ។

                      លទ្ធផលនៃការងារ ឬអំពើរបស់ជនណាមួយ ទោះដោយផ្លូវគំនិតប្រាជ្ញាក្តី ដោយកម្លាំងកាយក្តី ដូចយ៉ាងសៀវភៅ ចម្លាក់ជាដើម។

👉ថ្នាក់ពាក្យជា ចំណូលមិនមែនសារពើពន្ធ
មានន័យថា ផលិតផលខាងវិស័យសិល្បៈវប្បធម៌ កើតចេញពីការច្នៃប្រឌិត បង្កើតឡើងដោយគំនិតប្រាជ្ញា ឬមនោសញ្ចេតនា។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាច

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ប្រដាប់សម្រាប់បាចទឹក មានសណ្ឋានផ្សេងៗ តាមគួរដល់ការប្រកបប្រើ។
ឧទាហរណ៍៖ ស្នាចទូក ស្នាចសម្រាប់បាចទឹកចេញពីក្នុងទូក; ស្នាចជ្រោង ស្នាចមានរាងជាស្នូក មានដងវែង មានជ្រោង សម្រាប់បាចទឹកដាក់ស្រែជាដើម ( ហៅខ្លីត្រឹមតែ ស្នាចៗ ដូចគ្នាទាំងអស់ )។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នាក្របីធំ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ព្រឹក្សម៉្យាង កំពស់ ១៥- ២០ ម ដុះក្នុងព្រៃក្រាស់នៃឧបទ្វីបឥណ្ឌូចិន​ និងជ្វា ។ ឈើពណ៌លឿង ពណ៌ប្រែជាខ្មៅ បើដើមចាស់ ទន់ស្រាល ប្រើសម្រាប់ធ្វើនឹមដងកាំបិត ពូថៅ និងជាព្រួញ ។
ឧទាហរណ៍៖ (ឯកសារយោង វចនានុក្រម រុក្ខជាតិប្រើប្រាស់ក្នុងប្រទេសកម្ពុជា )

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នា

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា អាវុធមួយប្រភេទ ធ្វើដោយឈើ មានត្រពងមានដៃ មានខ្សែបន្លោះ មានកៃតម្លោះបាន មានព្រួញស្លាបសម្រាប់ដាក់ផ្គាប់យឹតបាញ់ ។ ព. ទ. បុ. ស្នាបង់បាញ់ ធម៌បង់ទន្ទេញ ស្នាតែខានបាញ់យូរ រមែងតែបាញ់មិនសូវរត់ បាញ់មិនត្រង់, ធម៌តែខានសូត្ររំឭកយូររមែងតែរអាក់រអួល; កិច្ចការទាំងពួងតែខានកាន់ខានធ្វើយូររមែងតែងាស់ដៃងាស់គំនិត។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នល

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលធាត់ឬធំពេញសាច់។
ឧទាហរណ៍៖ ធាត់ស្នល, ធំស្នល, រាងស្នល ។ និយាយថា ស្ន៊ល ក៏មាន។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នល

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលធាត់ឬធំពេញសាច់។
ឧទាហរណ៍៖ ធាត់ស្នល, ធំស្នល, រាងស្នល ។ និយាយថា ស្ន៊ល ក៏មាន។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នប

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា សំពត់ដែលរុំសាកសព។
ឧទាហរណ៍៖ ស្នបសព ឬ ស្នបខ្មោច, សំពត់ស្នប។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នងព្រះអង្គុលី

👉ថ្នាក់ពាក្យជា រាជសព្ទ
មានន័យថា ស្លាបព្រា។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នងព្រះអង្គុលា

👉ថ្នាក់ពាក្យជា រាជសព្ទ
មានន័យថា សម។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នងព្រះហស្ត

👉ថ្នាក់ពាក្យជា រាជសព្ទ
មានន័យថា វែករាប់បាត្រ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នងព្រះនេត្រ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា រាជសព្ទ
មានន័យថា វ៉ែនតា។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នងការរាជការ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា មន្ត្រីដែលរាជការចាត់ឱ្យទៅបំពេញមុខនាទី តាងនាមរដ្ឋាភិបាលមួយកាលមួយគ្រា។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នងការប៉ូលិសនៃនិគមទី១

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ស្នងការប៉ូលិសផ្នែកទីមួយ (ម.ព ស្នងការ)។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នងការដ្ឋាន

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (ម.ព ស្ថានស្នងការប៉ូលិស)។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នងការ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា មន្ត្រីទទួលភារៈខាងមើលចាត់ចែង ត្រួតតា្ររក្សាសេចក្តីរៀបរយនៅក្នុងទីក្រុង អ្នកទទួលបំពេញមុខនាទីមួយកាលមួយគ្រា មានកំណត់។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្នង

👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ជួល, ចេញខ្លួនជាតំណាង។

ឧទាហរណ៍៖ កូនស្នងឪពុក។

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា តំណាង ។ ឋានន្តរក្រមការខែត្រក្នុងរជ្ជកាលពីដើម

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលជាតំណាង, ជាជំនួស
ឧទាហរណ៍៖ ព្រះពុទ្ធរូបស្នងព្រះអង្គ។

                      ស្នងការ មន្ត្រីទទួលភារៈត្រួតត្រារបៀបរៀបរយនិងសន្តិសុខក្នុងទីក្រុង : ទទួលបង្គាប់ពីលោកស្នងការ;សមាជិកនៃគណៈកម្មការដែលទទួលមុខងារជាអ្នកចាត់ការផ្សេងៗជាតំណាងសមាគមណាមួយ : គួរចាត់ស្នងការពីររូបឲ្យទៅ ប្រស្រ័យទាក់ទងពីរឿងនោះ (បារ. Commissaire) ។ ស្នងការដ្ឋាន ទីតាំងឬទីចាត់ការរបស់ស្នងការ ។ ព. ទ. បុ. ទំពាំងស្នងឫស្សី (ម. ព. ទំពាំង) ។ ស្នងព្រះនេត្រ ( រ. ស. ) ស្នងភ្នែក ( វ៉ែនតា ) ។ ស្នងព្រះហស្ត ( រ. ស. ) វែករាប់បាត្រ ។ ស្នងព្រះអង្គុលី (រ. ស.) ស្លាបព្រា, សម ។ ស្នងភ្នែក វ៉ែនតា ( សម្រាប់សាធារណជន ) ។ តបស្នង សងតបវិញ, តបឧបការគុណ: ធ្វើបុណ្យតបស្នងសងគុណមាតាបិតា ។ ល ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ន

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា នេសាទុបករណ៍មួយប្រភេទ មានផ្លែដែកវែងស្រួចចុង បញ្ចុះខាងគល់ភ្ជ័រភ្ជាប់នឹងគល់ដងវែងសម្រាប់សត្រីធំ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទះ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា បិទរាំងដោយសន្ទះ។
ឧទាហរណ៍៖ ស្ទះផ្លូវ, ស្ទះច្រក។

                      ខាំងគាំងនៅមិនចូលមិនចេញ។
ឧទាហរណ៍៖ ស្លេស្ម៍ស្ទះក។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទំ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលឈឺងំឬឈឺទំនៅបន្តិចៗមិនបាត់។
ឧទាហរណ៍៖ ឈឺពោះស្ទំ; ជំងឺស្ទំពោះ។

👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាវិសេសន៍
មានន័យថា ដែលឈឺងំឬឈឺទំនៅបន្តិចៗមិនបាត់។
ឧទាហរណ៍៖ ឈឺពោះស្ទំ; ជំងឺស្ទំពោះ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទោះ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា កាប់ជែះយកសំបក ( ឈើ )។
ឧទាហរណ៍៖ ស្ទោះសំបកឈើ។

                      ព. ប្រ. និយាយល្បងមើលសិន។
ឧទាហរណ៍៖ ចាំស្ទោះឲ្យដឹងសិន, និយាយស្ទោះមើល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទោង

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ចៅហ្វាយស្រុកស្ទោង ( ក្នុងរជ្ជកាលពីដើមរាប់ជាខែត្រមួយ )។

👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាវិសេសន៍
មានន័យថា ស៊ោងអំពោង; ស្ទេង។
ឧទាហរណ៍៖ ឈ្មោះស្រុកមួយក្នុងកម្ពុជរដ្ឋ នៅខាងកើតស្រុកជីក្រែង ឡើងទីរួមខែត្រកំពង់ធំ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទោក

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលក្រំ, ទក់។
ឧទាហរណ៍៖ ឈើសាច់ស្ទោក។

                      ដែលខកខានឬស្ទាក់ស្ទើរទៅពុំរួច ។
ឧទាហរណ៍៖ ស្ទោកដំណើរ ។

                      ជ្រេញ ឬក្រំចិត្ត, រួញ, រួញរា
ឧទាហរណ៍៖ ស្ទោកចិត្ត, ស្ទោកគំនិត ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទៃ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា អុំគ្រលែងឲ្យគ្រាប់ញែកចេញដោយឡែកពីគ្នា។
ឧទាហរណ៍៖ ស្ទៃអង្ករ។

                     លក់ព្នៃស្ទៃអុំ ( ព. ប្រ. ) ពិន័យលក់សង្កត់សង្កិនញាំញីខុសមាត្រាច្បាប់។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទែះ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលរបេះរេចបន្តិចៗ។
ឧទាហរណ៍៖ ឆ្នាំងស្ទែះមាត់, កាំបិតស្ទែះមុខ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទែល

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលលៀនឬលេចចេញគ្រមែលលើសពីទីប្រក្រតី។
ឧទាហរណ៍៖ លៀនស្ទែល; ពោះស្ទែល។

👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាវិសេសន៍
មានន័យថា ដែលលៀនឬលេចចេញគ្រមែលលើសពីទីប្រក្រតី។
ឧទាហរណ៍៖ លៀនស្ទែល; ពោះស្ទែល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទែរ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ឃនមាត្រ ឯកភាពនៃរង្វាស់ឧសដុតមានទំហំប៉ុនម៉ែត្រគីប។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទែត

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ទាបទ្រនាប់រាងសាយសមកម្ពស់, សមទំហំ។
ឧទាហរណ៍៖ រាងស្ទែត។

                     ប្រើជា កិ. វិ. ក៏បាន។
ឧទាហរណ៍៖ ឈរស្ទែត, ដើរស្ទែតចុះស្ទែតឡើង។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទែ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ទាបក្រទាអ៊ែនស៊ែបន្តិច។
ឧទាហរណ៍៖ រាងស្ទែ។

                      ប្រើជា កិ. វិ. ក៏បាន។
ឧទាហរណ៍៖ ដើរស្ទែចុះស្ទែឡើង។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទេះ

មានន័យថា ( ម. ព. ស្ទែះ )។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទេញ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ក្ដៅសាច់ងំក្រស្រាក។
ឧទាហរណ៍៖ ក្ដៅស្ទេញ, គ្រុនស្ទេញ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទេង

👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាវិសេសន៍
មានន័យថា ដែលមើលទៅឃើញច្បាស់ទាំងស្រុង, ទាំងមូល, ទន្ទេង។
ឧទាហរណ៍៖ បីស្ទេង, ពាំស្ទេង, លីស្ទេង, សែងស្ទេង។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទៀង

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ជាតិមនុស្សអ្នកព្រៃមួយប្រភេទ កើតនៅក្នុងកម្ពុជរដ្ឋ។
ឧទាហរណ៍៖ ស្ទៀងជាពួកកួយ, រដែ, សំរែ, ជង។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទើរវាល

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ភូមិភាគក្បែរជើងភ្នំ ដែលទឹកហូរច្រោះរាបទៅជាវាល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទើរកំណើត

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលស្ទើរតែនឹងមិនកើត, ដែលធ្វើកើតដោយខ្ជីខ្ជា; ដែលតិចស្ទើរពេកមិនល្មមដល់ការ។
ឧទាហរណ៍៖ បើស្ទើរកំណើតកុំធ្វើ ឲ្យគេធ្វើទៅអេះ!; របស់ស្ទើរកំណើត ( ព. ព. )។

👉ថ្នាក់ពាក្យជា និបាតសព្ទ
មានន័យថា ដែលស្ទើរតែនឹងមិនកើត, ដែលធ្វើកើតដោយខ្ជីខ្ជា; ដែលតិចស្ទើរពេកមិនល្មមដល់ការ។
ឧទាហរណ៍៖ បើស្ទើរកំណើតកុំធ្វើ ឲ្យគេធ្វើទៅអេះ!; របស់ស្ទើរកំណើត ( ព. ព. )។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទើរកោះ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ផ្ទៃដីស្ដួចជ្រលមវែងដែលមានលំហសមុទ្រឬទន្លេព័ទ្ធស្ទើរនឹងជុំ នៅសល់តែភាគតូចស្ដួចទ្រវែងជាប់ទៅនឹងផ្ទៃដីខាងត្រើយ, ស្ទើរនឹងទៅជាកោះ; ហៅតាម សំ. បា. ស. ថា ទ្វីបសាទិស “ភាគដីដែលស្ទើរឬរកកល់នឹងទៅជាកោះ” (បារ. Presqu’lle) ។ ហៅថា ទៀបកោះ ក៏បាន។
ដីដែលលយទៅក្នុងសមុទ្រ​ ជាប់នឹងដែនដីគោកទាំងពីរខាង ដូចយ៉ាងស្ទើរកោះម៉ាឡាកា​ ជាដើម ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទើត

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែល-ងអើតឡើង ឬដែលបះអើតខ្ពស់ឡើង។
ឧទាហរណ៍៖ ងស្ទើត, រាងស្ទើត; បះស្ទើត។

👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាវិសេសន៍
មានន័យថា ដែល-ងអើតឡើង ឬដែលបះអើតខ្ពស់ឡើង។
ឧទាហរណ៍៖ ងស្ទើត, រាងស្ទើត; បះស្ទើត។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទើញ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលរីកច្រពើសឡើងមិនរាបទាបតាមប្រក្រតី, សម្ទើញ។
ឧទាហរណ៍៖ ធ្មេញស្ទើញ, បបូរមាត់ស្ទើញ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទើញ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលរីកច្រពើសឡើងមិនរាបទាបតាមប្រក្រតី, សម្ទើញ។
ឧទាហរណ៍៖ ធ្មេញស្ទើញ, បបូរមាត់ស្ទើញ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទើង

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ធំទើងមើង។
ឧទាហរណ៍៖ ដំរីស្ដធំស្ទើង។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទួយ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ទ្រដោយបាតដៃលើកជ្រោងឡើង
ឧទាហរណ៍៖ លុយទឹកជ្រៅស្ទួយបង្វេច។

                       ព. ប្រ. លើកតម្កើង; ចំទួយ, កាន់ជើង; ថ្នម ។
ឧទាហរណ៍៖ ស្ទួយគុណ, ស្ទួយចំណេះ; ម្ដាយស្ទួយកូន ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទួន

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលលើសផ្ទួនដោយភាន់, ដោយច្រឡំ។
ឧទាហរណ៍៖ ដាក់ស្ទួន, ស្ទួនពីរ, ស្ទួនបួន; របស់ស្ទួន។

👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាវិសេសន៍
មានន័យថា ដែលលើសផ្ទួនដោយភាន់, ដោយច្រឡំ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទូរ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាវិសេសន៍
មានន័យថា ដែលមើលទៅឃើញស្ទុងវែងដោយទុលខ្ពស់ឡើងដូចគេទទូរ។
ឧទាហរណ៍៖ ត្រីរ៉ស់រត់ស្ទូរ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទូច

👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ចាប់មច្ឆជាតិដោយសន្ទូចវាត់, ដោយសន្ទូចទាញឬសន្ទូចអន្ទង់
ឧទាហរណ៍៖ ស្ទូចត្រី, ស្ទូចអន្ទង់។

                    គាស់លើកឬអន្ទងយោងគ្រឿងធ្ងន់ឲ្យហើបឲ្យអណ្ដែតឡើង ដោយឈើវែង ( ឈើដងសន្ទូច ) ។
ឧទាហរណ៍៖ ស្ទួចឈើហុប ។

                    ព. ប្រ. ល្បួងអន្ទងចិត្ត ។
ឧទាហរណ៍៖ ស្ទូចចិត្ត ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទូង

👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ដោតដាំឲ្យកើតជាសម្ទូង។
ឧទាហរណ៍៖ ស្ទូងស្រូវ, ស្ទូងកូនថ្នាំ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទុះ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា រត់ឬបោលពេញសម្ទុះ, ពេញទំហឹង
ឧទាហរណ៍៖ ស្ទុះភ្លែត ( ម. ព. ស្ទា ផង )។

                      ព. ប្រ. លូតលាស់ ។
ឧទាហរណ៍៖ ពោតត្រូវភ្លៀងតែពីរថ្ងៃស្ទុះល្កក់ ។

                       ចម្រើន, មានបាន ។
ឧទាហរណ៍៖ រកស៊ីតែមួយឆ្នាំស្ទុះសន្ធឹក ( ម. ព. ស្ទា ផង ) ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទុលៗ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាវិសេសន៍
មានន័យថា ដែលទុលៗ មិនឃើញរូប ( ម. ប្រ., ច្រ. ប្រ. ទុលៗ ជាង )។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទុយ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាវិសេសន៍
មានន័យថា ដែលមើលទៅឃើញគ្រុយមិនច្បាស់ ( ព្រោះងងឹត ឬព្រោះស្រវាំងភ្នែក )។
ឧទាហរណ៍៖ កាលពីពេលព្រលប់ ខ្ញុំឃើញមនុស្សម្នាក់ដើរស្ទុយចេញពីក្រោមផ្ទះអ្នកទៅឯកើតទៅ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទុង

👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាវិសេសន៍
មានន័យថា ដែលឃើញទទុងព្រឹលៗ មិនច្បាស់។
ឧទាហរណ៍៖ ភ្នែកស្រវាំងមើលឃើញស្ទុងៗ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទឹល

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលរីកលៀនអន្ធឹលឬគគុលចេញមកក្រៅ។
ឧទាហរណ៍៖ រីកស្ទឹល, លៀនស្ទឹល។

👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាវិសេសន៍
មានន័យថា ដែលរីកលៀនអន្ធឹលឬគគុលចេញមកក្រៅ។
ឧទាហរណ៍៖ រីកស្ទឹល, លៀនស្ទឹល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទឹម

👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ច្រត់ដៃម្ខាងឬដៃទាំងពីរលើចង្កេះ។
ឧទាហរណ៍៖ ឈរស្ទឹមចង្កេះ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

ស្ទឹង, ព្រែក ផ្លូវទឹកដែលនាវា ឬក្បួនចេញចូលបាន បណ្តែតបាន

👉ថ្នាក់ពាក្យជា ទ្រព្យសម្បត្តិរដ្ឋ
មានន័យថា ផ្ទៃទឹកសាបដែលតភ្ជាប់ទៅនឹងផ្ទៃទឹកសមុទ្រ។ ទំហំទទឹងស្ទឹង ព្រែក ផ្លូវទឹកដែលនាវា ឬក្បូនចេញចូលបាន បណ្ដែតបាន ត្រូវកំណត់ត្រឹមខ្សែបន្ទាត់កម្រិតទឹកខ្ពស់បំផុត ទាំងសងខាងនៅរដូវវស្សាលើក-លែងតែមានទឹកជំនន់ខុសធម្មតា។ ទំហំដីចំណីស្ទឹង ព្រែក ផ្លូវទឹកដែលនាវា ឬក្បូនចេញចូលបានបណ្ដែតបាន ត្រូវកំណត់ចម្ងាយ ២០ (ម្ភៃ) ម៉ែត្រ យ៉ាងតិចពីខ្សែបន្ទាត់ទឹកខ្ពស់បំផុតនៅរដូវវស្សា។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត