Author: videoslearning.com

សាកវប្បកម្ម

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា សិល្បៈខាងការដាំដើម និងថែទាំឈើក្នុងសួន ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សាកលវិទ្យាល័យទេសចរណ៍និងបដិសណ្ឋារកិច្ច

👉ថ្នាក់ពាក្យជា ទ្រព្យសម្បត្តិរដ្ឋ
មានន័យថា គ្រឹះស្ថានឧត្ដមសិក្សា ដែលមានការអប់រំ និងបណ្ដុះបណ្ដាលធនធានមនុស្សលើគ្រប់ជំនាញវិស័យទេសចរណ៍ សណ្ឋាគារ និងបដិសណ្ឋារកិច្ច។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សាកលវិទ្យាល័យខេមរភូមិន្ទ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា មហាវិទ្យាល័យនៅប្រទេសកម្ពុជា ជាទីប្រជុំចុះនៃគ្រឹះស្ថានសិក្សាជាន់ខ្ពស់ ដូចយ៉ាងមហាភូមិន្ទពេទ្យ និងនីតិសាស្រ្ត ជាដើម។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សាកលវិទ្យាល័យ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ប្រជុំមហាវិទ្យាល័យ ជាគ្រឹះស្ថានសិក្សាឧត្តមវិជ្ជាគ្រប់ផ្នែកនៅក្នុងប្រទេស​។

👉ថ្នាក់ពាក្យជា មូលដ្ឋាន
មានន័យថា គ្រឹះស្ថានឧត្តមសិក្សាដែលមានបេសកកម្មផ្តល់ការអប់រំបណ្តុះបណ្តាលធនធានមនុស្ស ចាប់ពីកម្រិតបរិញ្ញាបត្រឡើងទៅ។ សាកលវិទ្យាល័យ មានមហាវិទ្យាល័យច្រើនជាចំណុះ ដែលក្នុងនោះ ត្រូវមានមហាវិទ្យាល័យ ៣ ជាចាំបាច់គឺ មហាវិទ្យាល័យសិល្បៈ មនុស្សសាស្ត្រ និងភាសា មហាវិទ្យាល័យគណិតសាស្ត្រនិងវិទ្យាសាស្ត្រ និងមហាវិទ្យាល័យវិទ្យាសាស្ត្រសង្គម និងយ៉ាងតិច ត្រូវមានមហាវិទ្យាល័យបន្ថែមពីរផ្សេងទៀត។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សាកលភាវូបនីយកម្ម

មានន័យថា ការរីកចម្រើននៃទំនាក់ទំនងជាសាកលលើវិស័យសេដ្ឋកិច្ច សង្គមកិច្ច វប្បធម៌ និងនយោបាយដោយសារការរីកចម្រើននៃប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យាទូរគមនាគមន៍ និងការអនុវត្តនូវសេរីភាវូបនីយកម្មសេដ្ឋកិច្ច និងពាណិជ្ជកម្ម។ ការណ៍នេះស្តែងឡើងតាមរយៈពាណិជ្ជកម្មការវិនិយោគបរទេស ការផ្ទេរបច្ចេកវិទ្យា លំហូរនៃមូលធន និងកម្លាំងពលកម្ម។
ឧទាហរណ៍៖ ពិភពលោកបច្ចុប្បន្ននេះបានឈានចូលទៅយុគសម័យនៃសាកលវូបនីយកម្ម។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សាកល

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ទូទៅ ដែលឥតរើសមុខ ដែលប្រារព្ធដល់របស់ទាំងមូល៖ មត្តកសាសន៍សាកល ។ ( ម. ព. សកល )។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សាកម៉្ញាក

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ( ព. សា. ) ដែលមានសូរសំនៀងស្អារនរយាបៗ ។
ឧទាហរណ៍៖ សម្ដីសាកម៉្ញាក។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សាកប៉ត្រាក

មានន័យថា ( ម. ព. សាកត្រាក )។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សាកន្ទេល

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ឈ្មោះបទភ្លេងខ្មែរបុរាណមួយមេសម្រាប់លេងនៅពេលបញ្ចប់ពិធីមង្គលការអាពាហ៍ពិពាហ៍ ឬបញ្ចប់ពិធីបុណ្យធំៗដែលគេធ្វើយូរថ្ងៃ លុះលេងភ្លេងនេះចប់ហើយគេសាកម្រាលមានកន្ទេលជាដើម
ឧទាហរណ៍៖ ភ្លេងសាកន្ទេល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សាកត្រាក

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលធ្លាក់ ឬយុលកន្ត្រាក ឬក៏រយាកចុះក្រោម។
ឧទាហរណ៍៖ មែកឈើយុលសាកត្រាក, សក់សាកប៉ត្រាក។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សាកច្ឆា

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( បា. < សហ “ជាមួយ” ឬ សម្មា “ដោយប្រពៃ, ត្រឹមត្រូវ” + កថា “ពាក្យ, សម្ដី” ) ការសន្ទនាគ្នា; ការជជែកពិគ្រោះគ្នារកខុសរកត្រូវ, រកសេចក្ដីពិត; ការប្រឹក្សាពិគ្រោះគ្នាពីធម៌អាថ៌ ។
ឧទាហរណ៍៖ ធ្វើសាកច្ឆា ( ម. ព. ធម្មសាកច្ឆា ផង ) ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សាក

👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ចម្លងយកបែបឲ្យដូចភាពដើម ។
ឧទាហរណ៍៖ សាកយកក្បាច់ប្រាសាទបន្ទាយស្រី ។

                  ល្បងមើលឲ្យដឹង, ពិសោធមើល ។
ឧទាហរណ៍៖ សាកមើលឲ្យដឹងសិន, យករបស់នុះ មកសាកគ្នាមើល, ជាងសាកមាស ។

                  កាត់សំបកមែកឈើក្រឡឹងជុំវិញប្រវែងប្រហែល ១ ធ្នាប់ឬយ៉ាងវែងត្រឹម ២ ធ្នាប់ ( លៃតាមទំហំមែកឈើ ) ហើយយកស្រកីដូងខ្ចោបដីក្ដោបរុំព័ទ្ធជុំវិញ ចងរឹតចុងរបុំខាងក្រោមខាងលើឲ្យតឹងណែន, ចោះគូទបំពង់ស៊កកំណាត់សំពត់ដែលត្របាញ់ឲ្យមូល ដាក់ទឹកក្នុងបំពង់ចងបន្តោកពីលើ ឲ្យទឹកស្រក់មកលើរបុំដី ឲ្យដីសើមជានិច្ចកុំឲ្យស្ងួត, លុះដល់មែកឈើនោះដុះឫសចាក់ទម្លុះរបុំស្រកីដូងចេញមកក្រៅ ឃើញថាឫសនោះចាស់ល្មមកាត់បានហើយ អ្នកសាកត្រូវកាត់ផ្ដាច់យកមកកប់នៅដីសើម, ត្រូវបំប៉នឲ្យដីនោះសើមជានិច្ច គឺផ្សាំឲ្យមែកសាករស់លាស់ស្រួលហើយសឹមយកទៅដាំ; ធ្វើបែបនេះហៅថា សាក គឺសាកមែកឈើឲ្យដុះឫស ។ មួយបែបផ្សេងទៀត បង្កប់មែកឬដើមឈើពួកខ្លះមានដើមម្លិះជាដើម ដែលងាយដុសឫសឲ្យកប់ទៅក្នុងដី លុះឈើនោះដុះឫសហើយ ក៏កាត់យកមកផ្សាំឬដាំសម្រេចតែម្ដង, ធ្វើបែបនេះក៏ហៅ សាក ដែរ ( បារ. Marcotter )
ឧទាហរណ៍៖ សាកមែកល្មុត, សាកមែកសែដា, សាកដើមម្លិះលា … ( ម. ព. បំបៅ និង ផ្សាំ ទៀតផង ) ។

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ស. សរសេរ ទ្រាក អ. ថ. សាក ) រូប, រាង, រូបរាង នៃមនុស្សសត្វដែលស្លាប់ហើយ ( ម. ព. តាយសាក ផង ) ។ សាកខ្មោច រូបបុគ្គលស្លាប់ ។ សាកឆ្អឹង រាងឆ្អឹង ។ សាកសព រូបរាងសព ។ សាកអសុភ រូបអសុភ ( រូបមនុស្សសត្វដែលស្លាប់ស្អុយ )។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សា

👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា មូរឡើងវិញ ។
ឧទាហរណ៍៖ សាកន្ទេល ។

                  កើបឡើងវិញ ។
ឧទាហរណ៍៖ សាស្រូវ ។

                  ត្រឡប់វិញ
ឧទាហរណ៍៖ សាមកវិញ, ដើរសាចុះសាឡើង ។

                  រើឈឺឡើងវិញ ។
ឧទាហរណ៍៖ សាឈឺឡើងវិញ ។

                 និយាយថ្លែងពីទុក្ខឬថ្លែងពីទុក្ខទោសដែលកន្លងហួសទៅហើយ, មានដំណើរគួរឲ្យរង្កៀសចិត្ត, ដើម្បីឲ្យអ្នកស្ដាប់ដឹងច្បាស់; និយាយសើរើពីទុក្ខឬទោសរបស់ខ្លួន
ឧទាហរណ៍៖ និយាយសាទុក្ខ, សាទុក្ខសាទោស ( ម. ព. សារទុក្ខ ក្នុងពាក្យ សារ ន. ផង ) ។

                 និយាយជាថ្មីទៀតឬនិយាយសើរើថែមទៀត ។
ឧទាហរណ៍៖ សានិយាយម្ដងទៀត ។ រើធ្វើជាថ្មីទៀត : សាធ្វើជាថ្មី ។ ន. ដំណើរត្រឡប់ទៅមកឬចុះឡើង; ដង, គ្រា, ត្រឡប់; បក : ដើរមួយសា, មួយសាពីរសា ។ 

👉ថ្នាក់ពាក្យជា ឧទានសព្ទ
មានន័យថា ដំណើរត្រឡប់ទៅមកឬចុះឡើង; ដង, គ្រា, ត្រឡប់; បក។
ឧទាហរណ៍៖ ដើរមួយសា, មួយសាពីរសា។

                  ស្រូវឬដំណាំពួកខ្លះ ដែលដុះលូតលាស់តពីគល់ចាស់ឬពីជញ្ជ្រាំងស្រស់ ។

ឧទាហរណ៍៖ សាស្រូវ, សាឪឡឹក ។ ប្រើដូចជា គុ. ក៏បាន : ស្រូវសា, ឪឡឹកសា ។ ឈ្មោះជំងឺខ្យល់ពួកមួយ ចាប់សត្វចតុប្បាទមានគោក្របីជាដើម : ជំងឺសា, សាចាប់ ។ ឈ្មោះម្ហូបមួយប្រភេទ ជាគូគ្នានឹងភ្លា : សាត្រីក្អែក ។ ក្រពះមូត្រសត្វពួកខ្លះ មានសំពោច, ធ្លកជាដើម : សាសំពោច ។ បែកសា បែកក្រពះមូត្រ ។ ព. ប្រ. និយាយបែកសា ឬ បែកសាយាមោ និយាយបែកពីនេះហើយពីនោះទៀត ល្ហល្ហាចស្ទើររកទីចប់គ្មាន ( ម. ព. បែក ផង ) ។ ឈ្លោះបែកសា ឈ្លោះប្រកែកជជែកបូរបាច់ឮខ្លាំងៗដណ្ដើមយកផ្លូវត្រូវតែរៀងខ្លួន ។ បែកការខ្ចរខ្ចាយសាយសុស : ដំណើរនុ៎ះវាបែកសាខូចអស់ទៅហើយ!

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ–

មានន័យថា ( មើលក្នុងពាក្យ សហ ) ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​ហាសនៈ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការ​សើច​សប្បាយ​ជាមួយ​គ្នា ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​សយ្យា ឬ –សេយ្យា

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការ​ដេក​ជាមួយ ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​វាសី

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា អ្នក​ដែល​នៅ​ជា​មួយ, អ្នក​នៅ​ផ្ទះ​ឬ​ភូមិ​ជាមួយ (បើ​ស្ត្រី​ជា សហ​វាសិនី) ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​វាស

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការ​នៅ​ជាមួយ, ការ​នៅ​ផ្ទះ ឬ ភូមិ​ជាមួយ ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​ភោជ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការ​បរិភោគ​ជា​មួយ​គ្នា ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​ភាព

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ភាព​ជា​មួយ​គ្នា​ ឬ​ត្រូវ​គ្នា, ការ​រួប​រួម​ ឬ​ប្រមូល​ផ្តុំ​ជា​មួយ​គ្នា ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​ពន្ធុ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ព្រម​ទាំង​ផៅ​ពង្ស; ផៅ​ពង្ស​ជាមួយ​គ្នា ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​ពន្ធន៍ ឬ –ព័ន្ធន៍

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការ​ចង​ភ្ជាប់​ជាមួយ​គ្នា ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​ប្រតិបត្តិការ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការ​បំពេញ​កិច្ចការ​រួម ការ​ពួត​ដៃ​គ្នា​យ៉ាង​ជិត​ស្និទ្ធ​ជួយ​ធ្វើ​កិច្ចការ​ណា​មួយ ។
ឧទាហរណ៍៖ ធ្វើ​សហ​ប្រតិបត្តិការ ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​បុត្ត ឬ –បុត្រ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ព្រម​ទាំង​កូន, ជាមួយ​នឹង​កូន (ព. កា.)
ឧទាហរណ៍៖ បិតា​សហ​បុត្រ ចិត្ត​បរិសុទ្ធ​ទាំង​ពីរ​នាក់ កាន់​សីល​ប្រាំ​ជៀងជាក់ ឥត​រអាក់​រអួល​ឡើយ ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​បាលី​ប្រទេស ឬ –រដ្ឋ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ប្រទេស​ ឬ​ដែន​ផ្សេង​ៗ​គ្នា ដែល​រួប​រួម​ការ​គ្រប់គ្រង​រាជការ​ជា​មួយ​គ្នា ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​បាលន៍ ឬ –បាលី

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការ​រួម​រក្សា, ការ​គ្រប់គ្រង​រួម​គ្នា ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​បាន

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការ​ផឹក​ជា​មួយ​គ្នា ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​ធម្មិក

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា អ្នក​ប្រព្រឹត្ត​ធម៌​ជាមួយ, អ្នក​ប្រព្រឹត្ត​ធម៌​ត្រូវ​គ្នា ។ ភិក្ខុ, ភិក្ខុនី, សិក្ខមានា, សាមណេរ, សាមណេរី ទាំង ៥ ពួក​នេះ ហៅ សហ​ធម្មិក ឬ សហ​ធម្មិកា, ប៉ុន្តែ​ក្នុង​សម័យ​ឥឡូវ​នៅ​មាន​តែ​ភិក្ខុ​និង​សាមណេរ (ព. ពុ.) ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​ធម្មចារី

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា អ្នក​ប្រព្រឹត្ត​ធម៌​ជាមួយ, អ្នក​កាន់​ច្បាប់​ត្រូវ​គ្នា (សហ​ចារី); បើ​ស្ត្រី​ជា សហ​ធម្មចារិនី ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​ធម៌

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ធម៌ ​ឬ​ច្បាប់​សម្រាប់​កាន់​ត្រូវ​គ្នា ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​ជីវិន ឬ សហ​ជីវី

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា អ្នក​ដែល​មាន​អាយុ​ស្រប​គ្នា, គូកន; ជន​អ្នក​ចូល​សមាគម​ជាមួយ​គ្នា (បើ​ស្ត្រី​ជា សហ​ជីវិនី) ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​ជាត

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា អ្នក​ដែល​កើត​ក្នុង​ថ្ងៃ​ខែ​ឆ្នាំ​ដំណាល​គ្នា (បើ​ស្ត្រី​ជា សហ​ជាតា) ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​ចារី

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា អ្នក​ប្រព្រឹត្ត​ធម៌​ឬ​ច្បាប់​ជាមួយ, អ្នក​មាន​ការ​ប្រព្រឹត្ត​ត្រូវ​គ្នា (បើ​ស្ត្រី​ជា សហ​ចារិនី) ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​ចរ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា អ្នក​ដើរ​ជា​មួយ, អ្នក​ដែល​ជា​គ្នា​ក្នុង​ការ​ដើរ​ផ្លូវ (បើ​ស្ត្រី​ជា សហ​ចារិកា) ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​គ្រិន

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ម្ចាស់​សហ​គ្រាស, ជន​អ្នក​កាន់​កាប់​សហ​គ្រាស ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​គ្រាស គ្រឹះ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ស្ថាន​ ឬ​អង្គការ​ជា​របស់​រាជការ​ឬ​របស់​ឯក​ជន សម្រាប់​ទទួល​ធ្វើ​ការ​ធំ​ៗ ដូច​ជា​ស្ថាបនា​ស្ពាន, ថ្នល់​ជាដើម ។
ឧទាហរណ៍៖ សហ​គ្រាស​ទទួល​ធ្វើ​ស្ពាន, ប្រគល់​មុខ​សំណង់​នោះ​ទៅ​ឲ្យ​សហ​គ្រាស ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​គាមី

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា អ្នក​ដែល​ទៅ​ជា​មួយ (បើ​ស្ត្រី​ជា សហ​គាមិនី) ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​គមន៍

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការ​ទៅ​ជា​មួយ, ដំណើរ​ជា​មួយ​គ្នា ។ ប្រជុំ​ភូមិ​ឬ​តំបន់​អ្នក​ស្រុក​ប្រកប​មុខ​របរ​ចូល​គ្នា,…
ឧទាហរណ៍៖ បង្កើត​ឲ្យ​មាន​សហ​គមន៍ ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​គមនាគមន៍

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការ​ទៅ​មក​ជា​មួយ ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​កីឡា

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការ​លេង​ជា​មួយ​គ្នា, ការ​រួម​ល្បែង​ជា​មួយ ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​ការី

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា អ្នក​ធ្វើ​ការ​ជា​មួយ​គ្នា, អ្នក​ព្រួត​គ្នា​ជួយ​ធ្វើ​កិច្ច​ការ​ណា​មួយ; ភ្នាក់ងារ​ក្នុង​មុខ​តំណែង​រាជការ​ជាដើម ។
ឧទាហរណ៍៖ នាយ​ការិយាល័យ និង លេខាធិការ ជា​សហ​ការី​នៃ​នាយក​ក្រសួង; លោក​រដ្ឋ​មន្រ្តី​ព្រម​ទាំង​សហ​ការី​បាន​អញ្ជើញ​ទៅ​ជួប​ជុំ​ជា​អធិបតី ក្នុង​ពិធី​បុណ្យ​នោះ​ដែរ; ព្រះ​បាឡាត់​គណ, ព្រះ​វិន័យ​ធរ​គណ, ព្រះ​ធម្ម​ធរ​គណ, ព្រះ​សមុហ៍​គណ​និង​លេខាធិការ​គណ ជា​សហ​ការី​នៃ​ព្រះ​មេ​គណ, ព្រះ​មេ​គណ​គ្រប់​ខែត្រ អាច​មាន​ឋានានុក្រម​ទី​ព្រះ​គ្រូ​ជា​សហ​ការី​ផង​ដែរ​ក៏​បាន ។ (ឥត្ថី, សហ​ការិនី) ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ​ករណ៍

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា មាន​អត្ថន័យ​ដូច​គ្នា​នឹង សហ​កម្ម ដែរ ប៉ុន្តែ​សព្វ​ថ្ងៃ​ប្រើ​សំដៅ​យក​ក្រុម​ហ៊ុន​ឬ​អង្គការ​ដែល​ប្រមូល​ផ្តុំ​ជន​អ្នក​បង្កើត​ផល​ផ្សេង​ៗ ឬ​អ្នក​ទទួល​ទិញ ដើម្បី​យក​កម្រៃ​មក​ចែក​គ្នា​តាម​សម​គួរ​ដល់​ប្រាក់​ដើម ដែល​បាន​ចូល​ហ៊ុន ឬ​តម្លៃ​ដែល​សមាជិក​ម្នាក់​ៗ​បាន​ទិញ (ពុំ​មែន​ជា​ជំនួញ​ទេ)
ឧទាហរណ៍៖ បង្កើត​សហ​ករណ៍, ទិញ​អីវ៉ាន់​នៅ​សហ​ករណ៍ ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហ័ស

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( សំ. សហស‌៑ ) កម្លាំង; ពលស័ក្ដិ; អំណាច, សេចក្ដីអង់អាច; សេចក្ដីក្លាហាន ។ គុ. ឬ កិ. វិ. ខ្លាំង, ដែលអង់អាច, មានអំណាច; ដែលក្លាហាន, ក្លាខ្លាំង : ចិត្តសហ័ស ចិត្តក្លាហាន, ចិត្តមុត ។ត្រូវរបួសសហ័ស ត្រូវរបួសខ្លាំង ។ អំពើសហ័ស អំពើក្លាខ្លាំង, អំពើអាក្រក់ក្រៃពេក ។ ល ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហោទរ

មានន័យថា ( ម. ព. សហ ) ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហេតុនិយម

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ប្រព័ន្ធទស្សនវិជ្ជា ពោលពីសហេតុធម៌។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហេតុធម៌

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា លក្ខណៈនៃហេតុ ដែលជាប់ទាក់ទៅនឹងផល ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហិចសហារ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ( សំ. សហិត្រ “សេចក្ដីខំប្រឹង, ព្យាយាម”; សហាថ៌ < សហ + អាថ៌ “ដែលមានសេចក្ដីត្រូវការជាមួយ” ) ដែលសង្វាត, វាតអាទ្យ, ដែលស្រវាស្រទេញ; ដែលរវះរវាមកាម
ឧទាហរណ៍៖ មនុស្សសហិចសហារ, ចិត្តសហិចសហារ ( និយាយថា ស្វាហិចស្វាហារ ក៏មាន ) ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហា–

មានន័យថា ( មើលក្នុងពាក្យ សហ )។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហាវ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែល​រហ័ស, រួស​រាន់, ដោយ​ប្រញាប់, ដែល​ច្រណែន, ឫស្សា, ព្រហើន, កោង​កាច, រហ័ស​ខឹង, ដែល​ច្រណែន។

👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាវិសេសន៍
មានន័យថា ដែល​រហ័ស, រួស​រាន់, ដោយ​ប្រញាប់, ដែល​ច្រណែន, ឫស្សា, ព្រហើន, កោង​កាច, រហ័ស​ខឹង, ដែល​ច្រណែន។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហារ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ( សំ. សហឞ៌ “ច្រណែន, ឫស្យា”; សំ. បា. សហសា “រហ័ស, រួសរាន់, ដោយប្រញាប់” ) កាច, សហាវ; ព្រហើន; រហ័សខឹង, ហៃខឹង; ដែលច្រណែន, ឫស្យា
ឧទាហរណ៍៖ ខ្ញុំលាត្រង់ចិត្តសហារ សហាវអស្ចារ្យ បន្ទន់ក្របាន ( កាព្យបណ្ឌិត ជ័យ ក្នុងសិលាចារឹកបុរាណ )។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហាយិកា

មានន័យថា ( ម. ព. សហាយ )។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហាយ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( សំ. បា. ) សម្លាញ់, មិត្តសម្លាញ់; អ្នកដែលទៅឬមកជាមួយ, អ្នកជូន, អ្នកកំដរ, គ្នា, អ្នកដែលជាគ្នា ( បើស្រ្តីជា សហាយិកា ) ។ ខ្មែរប្រើពាក្យនេះសំដៅសេចក្ដីផ្សេងថា ” បុរសស្ត្រីដែលដើរហើរឬដែលខូចកាចនឹងគ្នា “

ឧទាហរណ៍៖ មានសហាយ មានស្រីឬមានប្រុសជាអ្នកប្រព្រឹត្តស្មន់អន្ធករនឹងគ្នា ។

                  សហាយកំណាន់ សហាយដែលជាកំណាន់ចិត្ត ។ សហាយស្មន់ សហាយដែលខូចកាចនឹងគ្នាដល់បែកការត្រូវបង់ប្រាក់ពិន័យមុខស្មន់ ។ ប្រើជា កិ. ក៏បាន : សហាយនឹងគ្នា ដើរហើរនឹងគ្នា, ខូចកាចនឹងគ្នា ។ ល ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហស្ស–

មានន័យថា ( មើលក្នុងពាក្យ សហស្ស )។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហស្ស​រង្សី

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា អ្នក​មាន​រស្មី​ច្រើន (ព្រះ​អាទិត្យ) ។ល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហស្ស​បទី​ជាតិ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ជាតិ​សត្វ​មាន​ជើង​ច្រើន, សត្វ​ពួក​ម្រើម​ព្រះ (ហៅ សហស្ស​បទី​សត្ត ឬ –សត្វ ក៏​បាន) ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហស្ស​ន័យន៍, –នេត្ត ឬ–នេត្រ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា អ្នក​ដឹង​ការណ៍​ច្រើន (ព. ប្រ.) គឺ​អ្នក​ដែល​អាច​ពិចារណា​ឃើញ​ការណ៍​កំបាំង​យ៉ាង​ច្រើន​បាន​ភ្លាម​ៗ (ព្រះ​ឥន្រ្ទ); ហៅ សហ​ស្រាក្ស ក៏​បាន (សំ.; បា. សហស្សក្ខ) ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហស្ស​គុណ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែល​មាន​គុណ​ភាព​ច្រើន ។
ឧទាហរណ៍៖ ថ្នាំ​សហស្ស​គុណ ថ្នាំ (តែ​មួយ​មុខ) ដែល​ប្រើ​រម្ងាប់​រោគ​បាន​ច្រើន​ប្រភេទ (សម្មតិ​វោហារ) ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហស្សបទី

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ពពួកសត្វមានជើងច្រើន ដូចជាក្អែប និងម្រើមព្រះ ជាដើម ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហស្ស

👉ថ្នាក់ពាក្យជា បកតិសំខ្យា
មានន័យថា ( បា.; សំ. សហស្រ ) ចំនួនពាន់, ពាន់ ( ១.០០០ )។ គុ. ច្រើន, អនេក ( ហៅ អនេកត្ថសំខ្យា ) ។ សហស្សគុណ ដែលមានគុណភាពច្រើន ។
ឧទាហរណ៍៖ ថ្នាំសហស្សគុណ ថ្នាំ ( តែមួយមុខ ) ដែលប្រើរម្ងាប់រោគបានច្រើនប្រភេទ ( សម្មតិវោហារ ) ។

                  ឈ្មោះឈើមួយប្រភេទ ពួកល្ហុងខ្វង, ស្លឹកឆែករាក់ៗសម្បុរស្វាយ, ដើមទាបៗជាងល្ហុងខ្វង ( សម្មតិវោហារ ) ។ សហស្សន័យន៍, –នេត្ត ឬ –នេត្រ អ្នកដឹងការណ៍ច្រើន ( ព. ប្រ. ) គឺអ្នកដែលអាចពិចារណាឃើញការណ៍កំបាំងយ៉ាងច្រើនបានភ្លាមៗ ( ព្រះឥន្រ្ទ ); ហៅ សហស្រាក្ស ក៏បាន ( សំ.; បា. សហស្សក្ខ ) ។ សហស្សបទី ( –ប៉ៈ– ) សត្វមានជើងច្រើន ម្រើមព្រះ ។ សហស្សបទីជាតិ ជាតិសត្វមានជើងច្រើន, សត្វពួកម្រើមព្រះ (ហៅ សហស្សបទីសត្ត ឬ –សត្វ ក៏បាន ) ។ សហស្សរង្សី អ្នកមានរស្មីច្រើន ( ព្រះអាទិត្យ ) ។ ល ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហសេវិក

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា អ្នកបំពេញមុខការ ឬបេសកកម្មផងគ្នា ដូចយ៉ាង ចៅហ្វាយខេត្ត ចៅហ្វាយស្រុក ជាដើម ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហសា

👉ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាវិសេសន៍
មានន័យថា (សំ. បា.) ដោយរហ័ស, យ៉ាងឆាប់, ភ្លាម, ភ្លែត, ផ្លោត; ទាន់ចិត្ត; ទាន់ហន់ ( ព. កា. ) ។
ឧទាហរណ៍៖ មុនធ្វើត្រូវគិត រិះរេពិនិត្យ កុំសហសា ភ្លាមភ្លែតហួសពេក ច្រើនតែពុំជា បើមានគ្នីគ្នា ត្រូវប្រឹក្សាសិន ។

👉ថ្នាក់ពាក្យជា និបាតសព្ទ
មានន័យថា (សំ. បា.) ដោយរហ័ស, យ៉ាងឆាប់, ភ្លាម, ភ្លែត, ផ្លោត; ទាន់ចិត្ត; ទាន់ហន់ ( ព. កា. ) ។
ឧទាហរណ៍៖ មុនធ្វើត្រូវគិត រិះរេពិនិត្យ កុំសហសា ភ្លាមភ្លែតហួសពេក ច្រើនតែពុំជា បើមានគ្នីគ្នា ត្រូវប្រឹក្សាសិន ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហសម្ពន្ធី

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ដែលប្រាប់ថា មានបច្ច័យជាប់ទាក់ទងគ្នាទៅវិញទៅមក ដូចជាស្តេច និងរាស្រ្ត ជាដើម ។

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលប្រាប់ថា មានបច្ច័យជាប់ទាក់ទងគ្នាទៅវិញទៅមក ដូចជាស្តេច និងរាស្រ្ត ជាដើម ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហសម្ពន្ធ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការជាប់ទាក់ទងរវាងពាក្យពីរម៉ាត់ ដូចជាប្តី និងប្រពន្ធ, ឪពុក និងកូន ឪ និងម៉ែ ជាដើម។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហវិជិតរាជ្យ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា សិទ្ធជាអធិបតេយ្យ ដែលមហាអំណាចពីរ មានទៅលើរដ្ឋតែមួយ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហវត្តភាព

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ដំណើរប្រចួន គឺស្រាប់តែកើតមានដំណាលគ្នាព្រមតែម្តង សហវត្តភាពនៃបាតភូត។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហវត្ត

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលមានមកជាក្រោយ ដែលជាប់អាមណាមមក, ដរធរមក។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហរដ្ឋអាមេរិក

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា រដ្ឋនៅទ្វីបអាមេរិកខាងជើង មានដែនដែលរួមបញ្ចូលមកចំនួន ៤៩ និងដែនដីដទៃក្រៅខ្លះទៀត។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហរដ្ឋ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការផ្តុំរដ្ឋដែលទីដទៃគ្នា មកធ្វើជារដ្ឋតែមួយវិញ (ម.ព សមាគតរដ្ឋ)។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហភោជនដ្ឋាន

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា កន្លែងបរិភោគអាហារជុំគ្នា នៃសេនានី ឬអនុសេនី នៅក្នុងកងទ័ព ពួកសេនានីដែលបរិភោគអាហារជុំគ្នា។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហភាពសូវៀត

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា រដ្ឋដែលប្រមូលដែនជា ច្រើនក្រោយពេលកម្ចាត់ព្រះចៅត្សារ ហើយបង្កើតជារដ្ឋមួយក្នុងឆ្នាំ១៩២២ ដោយប្រកាន់របបគ្រប់គ្រងជាសង្គមនិយម ដើម្បីឆ្ពោះទៅកាន់ទីដៅតាមលំអានលោក ម៉ាក្ស និងឡេនីន ទៅរកលទ្ធិរួមសម្បាច់។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហភាពសហជីព ឬសម្ព័ន្ធសហព័ន្ធសហជីព

👉ថ្នាក់ពាក្យជា ចំណូលមិនមែនសារពើពន្ធ
មានន័យថា អង្គការវិជ្ជាជីវៈរបស់កម្មករនិយោជិត ដែលបង្កើតឡើងដោយការរួបរួមគ្នា និងដោយស្ម័គ្រចិត្តពីសំណាក់សហព័ន្ធសហជីព។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហភាពបារាំង

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ជាឈ្មោះពិសិដ្ឋឡើងដោយរដ្ឋធម្មនុញ្ញបារាំងក្នុងឆ្នាំ ១៩៤៦ ដល់សារព័ននៃរដ្ឋដែលមានប្រទេសបារាំង ខេត្តទាំងឡាយនៅអាហ្វ្រិក និងសមាគត រដ្ឋឥណ្ឌូចិនជាសមាជិក។ សហភាពនេះ បើតាមគំនិតរបស់អ្នកបង្កើតថា ចង់ឱ្យគេឃើញថា បារាំង បោះបង់លទ្ធិអាណានិគម ហើយបើកឱ្យសមាជិករាល់គ្នាមានសមភាពទាំងខាងសិទ្ធិ ទាំងខាងករណីយ កិច្ច ឥតមានរើសដល់ពូជអម្បូរ និងលទ្ធិសាសនាឡើយ។ តែដោយបារាំងនៅតែចង់តាំងខ្លួនធ្វើជាប្រធានម្នាក់ឯង ហាក់ដូចជាខ្លាដែលដណ្តើមអំពាពីសត្វដទៃយកមក ហើយលើកខ្លួនជាមេចំណែកយ៉ាងនេះ ទើបមានពាក្យនិន្ទាយ៉ាខ្លាំង ក្រោយដែលប្រទេសជាសមាជិកបានប្រកាសខ្លួនជាឯករាជ្យ ទាល់តែអស់ជីពជន្មរហូតដល់ឥឡូវនេះ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហភាពគយ ឬសេដ្ឋកិច្ច

👉ថ្នាក់ពាក្យជា មូលដ្ឋាន, គយ
មានន័យថា សហភាពដែលបង្កើតឡើង និងមានសមាសភាពជាសមាជិកដែលមានសមត្ថកិច្ចអនុម័តច្បាប់របស់ខ្លួន ដែលបានចងសមាជិកភាពទាំងនេះនៅក្នុងអនុសញ្ញានេះ និងមានសមត្ថកិច្ចសម្រេចដោយអនុលោមទៅតាមនីតិវិធីផ្ទៃក្នុង ដើម្បីចុះហត្ថលេខាឱ្យសច្ចាប័ន ឬអនុម័តយល់ព្រមលើអនុសញ្ញានេះ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហភាពគយ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា សហភាពខាងគយ គឺប្រទេសទាំងឡាយស្រុះចិត្តមូលមតិគ្នាក្នុងផ្លូវ ជំនួញខាងក្នុងនឹងខាងក្រៅស្រុក ដោយមិនប្រើការហូតពន្ធយ៉ាងធ្ងន់ទុកជារបាំង ដើម្បីការពារផលិតផលក្នុងស្រុកនីមួយៗ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហភាព

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការប្រមូលផ្តុំបញ្ចូលវត្ថុផ្សេងៗ គ្នាឱ្យរលាយទៅជាសាច់មួយ សាមគ្គី។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហភគនី

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ដូនជី ដែលនៅក្នុងអាវាសជាមួយគ្នា ឬដែលប្រកាន់វត្តប្រតិបត្តិដូចគ្នា។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហព័ន្ធសហជីព

👉ថ្នាក់ពាក្យជា ចំណូលមិនមែនសារពើពន្ធ
មានន័យថា អង្គការវិជ្ជាជីវៈ ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយការរួបរួមគ្នា និងដោយស្ម័គ្រចិត្តពីសំណាក់សហជីពមូលដ្ឋាន ដែលមានវិជ្ជាជីវៈដូចគ្នា ឬប្រហាក់ប្រហែលគ្នា ដែលមានសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ចដូចគ្នា ឬប្រហាក់ប្រហែលគ្នា។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហព័ន្ធនិយោជក

👉ថ្នាក់ពាក្យជា ចំណូលមិនមែនសារពើពន្
មានន័យថា អង្គការវិជ្ជាជីវៈដែលបង្កើតឡើងដោយការរួបរួមគ្នា និងដោយការស្ម័គ្រចិត្តពីសំណាក់សមាគមនិយោជក។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហព័ន្ធ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការប្រមូលផ្តុំដែនច្រើនមកបញ្ចូលគ្នាធ្វើជារដ្ឋតែមួយ (ម.ព. សហគមន៍ សហនិកាយ និង សមាគតរដ្ឋ) ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហព័ទ្ធ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ដែលរួមគ្នាយ៉ាងជិតស្និទ្ធ កៀកកើយ ប្តីរវាងប្រពន្ធ។

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែលរួមគ្នាយ៉ាងជិតស្និទ្ធ កៀកកើយ ប្តីរវាងប្រពន្ធ។

👉ថ្នាក់ពាក្យជា មូលដ្ឋាន, ទ្រព្យសម្បត្តិរដ្ឋ, របបសន្តិសុខសង្គម
មានន័យថា វាក្យសព្ទនេះមាននិយមន័យច្រើន ដូចខាងក្រោម៖ ១. ប្ដី ឬប្រពន្ធ ឬទាំងប្ដី ទាំងប្រពន្ធ។ ២. ប្រពន្ធ ឬប្តី ដែលនៅមានចំណងអាពាហ៍ពិពាហ៍ស្របច្បាប់។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហពលរដ្ឋ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ជន ឬពលរដ្ឋដែលមានជនជាតិភូមិ គឺស្រុកកំណើតជាមួយគ្នា។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហពលកម្ម

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា បក្សសម្ពន្ធបង្កើតដោយប្រទេសជាមហាអំណាច ឬគណបក្សនានា ដើម្បីពួតដៃគ្នា ប្រទូស ឬប្រឆាំងនឹងប្រទេស ឬបុគ្គលណាមួយ ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហប្រយោជន៍

👉ថ្នាក់ពាក្យជា បច្ចេកសព្ទបរិស្ថាន
មានន័យថា ឥទ្ធិពលវិជ្ជមាននៃគោលនយោបាយ ឬវិធានការមួយដែលដៅទៅរកវត្ថុបំណងមួយ តែអាចមានឥទ្ធិពលមកលើវត្ថុបំណងផ្សេងទៀត ដោយមិនគិតពីតុល្យភាពនៃឥទ្ធិពលពិតមកលើសុខុមាលភាពសង្គម ។ សហប្រយោជន៍ភាគច្រើនគ្មានភាពប្រាកដប្រជា និងអាចប្រែប្រួលទៅតាមកាលៈទេសៈនៅមូលដ្ឋាននិងទម្លាក់ក្នុងការអនុវត្ត​។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហប្រតិបត្តិការឆ្លងដែន

👉ថ្នាក់ពាក្យជា មូលដ្ឋាន, គយ
មានន័យថា សហប្រតិបត្តិការរវាងរដ្ឋបាលគយ នៃប្រទេសហត្ថលេខីឆ្លងកាត់ព្រំដែនរបស់គេរៀងៗខ្លួន។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហប្រតិបត្តិការឆ្លងដែន

👉ថ្នាក់ពាក្យជា មូលដ្ឋាន, គយ
មានន័យថា សហប្រតិបត្តិការរវាងរដ្ឋបាលគយ នៃប្រទេសហត្ថលេខីឆ្លងកាត់ព្រំដែនរបស់គេរៀងៗខ្លួន។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហប្រតិបត្តិការ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការពួតដៃធ្វើការណាមួយ មិនមើលបំណាំគ្នា ដូចជានៅពេលមានអាសន្ន មន្រ្តីគ្រប់ផ្នែកស្ទុះស្ទាកាន់ ការ តាមសមត្ថភាពរៀងៗខ្លួនត្រាតែផុតចុងជាដើម។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហប្បវេណី ឬ–ប្រពៃណី

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា បវេណី​ជាមួយ​គ្នា, ទំនៀម​ទម្លាប់​ត្រូវ​គ្នា; ស្រុក​ឬ​ប្រទេស​ដែល​មាន​ទំនៀម​ទម្លាប់​ត្រូវ​គ្នា ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហបដិភោគ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ជនដែលគេជ្រើសតាំងឱ្យទៅការពារផលប្រយោជន៍ នៃអង្គការណាមួយ ដែលខ្លួនក៏ជាសមាជិកដែរ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហនិកាយ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ពួក ហ្វូងជាមួយគ្នា (ម.ព សហគមន៍ផង)។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហនាភី

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណកិរិយា
មានន័យថា បានដល់មណ្ឌលដែលមានស្នូលកណ្តាល ជាមួយ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហធម្មិក

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា បព្វជិតដែលប្រព្រឹត្តត្រូវ ស្របគ្នា។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហធន

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា សហគមប្រទេសនានាដែលចំណុះប្រទេសអង់គ្លេស ដើម្បីការពារប្រយោជន៍នៃសមាជិកនីមួយៗ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហទាយាទ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា ទ្រព្យសម្បត្តិរដ្ឋ
មានន័យថា អ្នកដែលត្រូវចូលរួមក្នុងការចែកមរតកណាមួយ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហថាមពល/សំថាមពល

មានន័យថា ការធ្វើកិច្ចការរួមគ្នា ឬការរួមបញ្ចូលកម្លាំងគ្នារវាងប្រទេស ក្រុមហ៊ុន ស្ថាប័ន ភ្នាក់ងារ ឬបុគ្គលពីរ ឬច្រើននឹងទទួលបានលទ្ធផលខ្ពស់ជាងផលបូកនៃលទ្ធផលរបស់ប្រទេស ក្រុមហ៊ុន ស្ថាប័ន ភ្នាក់ងារ ឬបុគ្គលនីមួយៗបញ្ចូលគ្នា។
ឧទាហរណ៍៖ ការកើនឡើងនៃភាពទាក់ទាញវិនិយោគ និងទេសចរណ៍ក្នុងតំបន់អាស៊ាន គឺជាលទ្ធផលនៃសហថាមពល/សំថាមពលដែលកើតចេញពីការធ្វើសមាហរណកម្មកាន់តែជិតសិ្នទ្ធក្នុងចំណោមប្រទេសជាសមាជិក។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហត្ថិភាពដោយសន្តិវិធី

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការរស់នៅជាមួយគ្នា ដែលប្រកបដោយសេចក្តីសុខសាន្ត គឺបើមានទាស់អធ្យាស្រ័យគ្នា មិនឱ្យប្រើកម្លាំងអាវុធ ដើម្បីដោះស្រាយវិវាទរវាងគ្នានឹងគ្នាឡើយ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហត្ថករណ៍

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការចាប់ កាន់ ពាល់ដោយដៃក្នុងប្រតិបត្តិការខាងគីមី ខាងឧសថ ។ល។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហជៈ

👉ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែល​កើត​នៅ​ពេល​ជា​មួយ​គ្នា ​ឬ​ដំណាល​គ្នា; អ្នក​កើត​រួម​ផ្ទៃ​ជា​មួយ (បង​ប្អូន​បង្កើត បើ​ស្ត្រី​ជា សហជា) ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហជីវិនី

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ស្រី្តដែលរស់នៅជាមួយគ្នានឹងបុរសជាប្រក្រតី។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហជីវិន

👉ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ជនជាគូកន ជាអ្នកចូលសមាគមផងគ្នា។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត

សហជីពមូលដ្ឋាន

👉ថ្នាក់ពាក្យជា ចំណូលមិនមែនសារពើពន្ធ
មានន័យថា អង្គការវិជ្ជាជីវៈដែលបង្កើតឡើងដោយកម្មករនិយោជិត ដោយការរួបរួមគ្នា និងដោយការស្ម័គ្រចិត្ត នៅក្នុងមូលដ្ឋាននៃសហគ្រាស ឬគ្រឹះស្ថាននោះ។

ដកស្រង់ពីវចនានុក្រមសម្ដេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត